Je kunt tegenwoordig geen museum binnenlopen of je stuit wel op een fotograferende medemens. Vooral de tempels voor moderne kunst kunnen zich in de warme belangstelling van digitale vastleggers verheugen. Vaak vormen niet zozeer de kunstwerken als wel het gebouw zelf het fotografisch potentieel. Dat is natuurlijk ook veel interessanter dan foto's maken van een schilderij of sculptuur. Een museum dat van zichzelf interessant genoeg is voor een foto-shoot ligt bij de Duitse stad Essen.

Essen ligt in het hart van het Ruhrgebied en wie daarbij associaties krijgt van zware industrie en luchtvervuiling heeft helemaal gelijk. Het is een typische mijnstreek: overal wisselen grijze woonkazernes en schoorsteenpijpen elkaar af. Maar het is ook typisch Duits: Ordnung muss sein. Als je zoekt naar voorbeelden van extreme teloorgang en verval kun je beter naar de streek rond Charleroi afreizen. Daar weten ze tenminste hoe je de boel de boel moet laten.

Ten oosten van Essen ligt een groot complex van voormalige kolenmijnen met de welluidende naam Zollverein. Daar ligt een van de twee Red Dot Design musea die de wereld kent. Het andere zul je niet snel tegenkomen, want dat ligt in Singapore. De charme van het Essense museum is tweeledig: zowel de design-collectie als het gebouw met zijn inrichting zijn de moeite van de reis meer dan waard. Het museum is gevestigd in het oude ketelhuis van het complex en de installaties zijn zo op het oog volledig intact gelaten. Dat levert een bijzondere mix op van oude en nieuwe techniek.


Daarbij komt dat men heeft gepoogd maximaal gebruik te maken van de oude installaties om de producten in een passende omgeving te plaatsen. Vaak komt dat niet helemaal uit de verf, maar gezien de enorme diversiteit in de collectie is dat ook onmogelijk. Producten die met een Red Dot zijn beloond zijn namelijk nogal talrijk.

Van keukenapparatuur tot fietsen en van computers tot badkuipen, alles kom je er tegen. Het lijkt er wel een voorjaars-braderie, maar dan louter voor design-spullen. Voor koelkasten, hoekbanken en computers is in zo'n omgeving geen passende plek te maken, vandaar dat her en der wat klinische overzichtsruimtes zijn gebouwd. Maar vooral met lampen en ander klein spul heeft men zich uitgeleefd. En wat te denken van deze serie stofzuigers die o zo fraai op een transportband met steenkool zijn geplaatst:


Geen museum zonder humor (zelfs in Duitsland), en als je je ogen goed de kost geeft vind je daar leuke voorbeelden van. Onderstaand kastje aan de muur hangt daar niet voor niets. Met zijn metalen look past hij prima in die setting, zo naast dat oude exemplaar. Maar het nieuwe kastje is eigenlijk een kistje en het is van gewoon piepschuim. Het is bedoeld voor het vervoer van bederfelijke waren die koel moeten blijven en hoort dus vooral niet aan de muur.


Het is ook heel leuk om te kijken welke van de tentoongestelde prijswinnaars in je eigen bezit zijn. Met zoveel bekroonde stoelen, tafels, magnetrons, en computerspul is de kans op een thuistreffer behoorlijk groot. Camera's staan er ook, maar juist het merk dat je zou verwachten is er niet bij. Die rode stip moeten we blijkbaar niet te letterlijk nemen. De collectie compact-camera's kon me niet bekoren. Er stonden zelfs twee recente exemplaren van de firma Kodak tussen.

Dit alles speelt zich af op twee verdiepingen van het gebouw. Op de begane grond werden we tenslotte nog vergast op een ruimte die gedomineerd werd door apparatuur van Apple. Een lange vitrine met zo'n beetje alles wat het merk de laatste 15 jaar op de markt heeft gebracht. Een feest van herkenning wat het voor ons, en de thuistreffer-score ging direct flink omhoog. Het werken met Apple-spullen is al een genot op zich, maar dat wordt nu ook ondersteund door de wetenschap omringd te zijn door prijswinnaars.... enig snobisme is me niet vreemd.


De rest van het complex is overigens ook zeer de moeite waard. Het Ruhr-museum en een uitgebreide wandeling over het terrein en door het park bewaren we voor een volgende keer. Fotograferen in de stromende regen is al geen pretje, en in het Ruhrgebied is de kans op zure druppels op je camera niet denkbeeldig.