Voordelen van een tekentablet voor fotografen

Traditioneel is de muis dé manier om je computer aan te sturen. De laatste jaren komen hier innovatieve oplossingen bij zoals multitouch beelschermen, maar als fotograaf zijn deze alternatieven niet heel interessant. Wat wel een praktische en prettige manier is om je foto's te bewerken is het gebruik van een tekentablet.

Laat ik voorop stellen dat ook een tekentablet niet de oplossing is voor alle fotografen. Ik hoor best regelmatig fotografen die niks moeten hebben van een tablet. Zelf ben ik echter al enkele jaren een enthousiast gebruiker.

Werking van een tablet
Waarschijnlijk is niet voor iedereen duidelijk hoe een tekentablet werkt. Het is uiteraard net iets anders dan een muis. Een tekentablet werkt absoluut gepositioneerd (het kan ook relatief, zoals bij een muis, maar dan mis je veel voordelen van een tablet). Dit betekent dat een punt op je tablet overeen komt met een punt op het scherm. Beweeg je de pen naar rechtsboven op je tablet dan zal de cursor ook rechtsboven verschijnen.

Dit helpt je om snel de gewenste plek te vinden met je cursor. Na er even aan gewend te zijn kun je razendsnel naar een plek op je scherm doordat je weet waar je ongeveer moet zijn op je tekentablet. Handig wanneer je bijvoorbeeld een menuutje wilt uitklappen of een venster wilt sluiten. Het wennen aan een tekentablet duurt een paar uur.

Je beweegt je cursor over het scherm door de punt van je pen vlak boven het tablet te houden. Zodra je met de punt van de pen het tekentablet raakt wordt dit geregistreerd als een muisklik. Dubbelklikken kan logischerwijs door tweemaal snel achter elkaar het tablet aan te tikken. Voor de rechtermuisknop kun je een knop op je pen gebruiken. Je kunt deze met je duim gemakkelijk aanklikken.

Met je pen vlak over het oppervalkte bewegen klinkt wellicht wat onnatuurlijk, maar dat is het niet. Als je schrijft met een normale pen beweeg je immers ook constant over het papier zonder de pen daadwerkelijk neer te zetten. Daarbij hoef je niet zoals bij een muis een heel traject af te leggen. Je kunt de pen verder optillen zodat de beweging niet geregistreerd wordt terwijl je de pen naar een ander gedeelte op het tablet beweegt. Zodra je weer binnen het meetbereik komt springt je cursor direct naar de juiste plek.



Voordelen van een tekentablet
Met een pen kun je erg soepel ronde vormen tekenen en volgen. Bij het bewerken van een foto komt dit bijvoorbeeld van pas wanneer je een soepele overgang met behulp van een masker probeert te maken. Je kunt met de pen goed de vormen van onderwerpen in je foto volgen.

Het tekentablet kan meten hoe hard je met het puntje van je pen op het tablet drukt. Mits je dat wilt kan deze informatie ook gebruikt worden in het programma dat je gebruikt. Zo kun je bij Photoshop een penseelstrook groter of smaller maken door harder of zachter met de pen op het tablet te tekenen. Dat scheelt je een hoop gedoe met de blokhaken en geeft je ook de mogelijkheid soepeler en natuurlijker te tekenen.

De absolute positionering waar ik het eerder over had is even wennen, maar werkt erg plezierig. Je hoeft immers niet meer het hele scherm over te schuifen om van de ene naar de andere plek te gaan. Je hoeft nooit meer te zoeken naar je muiscursor; deze verschijnt direct waar je de pen bij het tekentablet houdt. Ook leer je op een gegeven moment welke plekken met elkaar overeen komen. Zo ben je in een fractie van een seconde overal waar je met de cursor wilt zijn.

Behalve de toetsen op je pen, die dienen als muisknoppen, heb je met een tablet meestal de beschikking over een aantal extra toetsen en een scrollwiel. De toetsen kun je instellen om veel gebruikte handelingen met één druk op de knop uit te voeren.

Veel gebruikers kiezen een tekentablet omdat ze last hebben van een muisarm. In mijn ogen zal het geen oplossing zijn; ook bij een tablet maak je veel kleine herhaalende bewegingen. Een oplossing zit vaker in je houding of een stressvolle manier van werken. Ik kan me wel voorstellen dat het soms prettig kan zijn om te wisselen tussen een muis en tekentablet; een beetje afwisseling in de soort beweging die je maakt.



Muis
Als je een tablet gebruikt kun je de muis bij het vuilnis gooien. Tenminste; ik heb mijn muis al jaren niet meergebruikt. Je kunt 'm natuurlijk ook gewoon bewaren en zelfs aangesloten houden. Je computer kan probleemloos beide apparaten door elkaar gebruiken. Bij sommige tekentablet zijn ook specifieke muizen te krijgen die werken op je tablet.

Een dergelijke muis is feitelijk een pen in een muizenjasje die werkt met relatieve positionering in plaats van absolute. Een dergelijke muis werkt dus alleen wanneer je 'm gebruikt op het tekentablet. Maar nogmaals; wen aan een tekentablet en je zult je muis niet meer missen.

In tegenstelling tot wat sommigen denken kun je met je tekentablet namelijk ook prima werken in andere programma's. Ook tijdens het tekstverwerken in Word of het surfen over het internet kun je de pen als muisaanwijzer gebruiken. Het gebruik van een tekentablet is zeker niet beperkt tot grafische programma's.

Wacom
Er zijn meerdere fabrikanten die tekentablet aanbieden, maar Wacom heeft op dit gebied de beste naam. Zij bieden verschillende tablets aan voor verschillende doelgroepen en prijsklassen. Zo is de Wacom Bamboo (in het A5 formaat) al een betaalbaar tablet. Prima als je voor het eerst een tablet gaat proberen.



Zelf heb ik de Wacom Graphire4; een oud model dat inmiddels vervangen is door de hierboven genoemde Bamboo. Wil je een stapje hoger dan kom je bij de Intuos serie. Met een prijs van ruim 300 euro is ie ook wat duurder. De Intuos4 is het nieuwste model en momenteel heb ik een Intuos4 voor een langdurige gebruikerstest van Wacom gekregen. De Intuos4 bevalt me erg goed en ziet er ook strak uit. Een volledige review van dit tablet volgt over een paar weken.

Wacom biedt nog een ander model aan; de CintiQ. Dit tablet is voorzien van een display. Je kunt hierbij dus rechtstreeks op het beeld tekenen. Hoewel ik begrijp dat hier vraag naar kan zijn vind ik dat de CintiQ niet heel erg geschikt is voor fotografen. Het werkt gewoon niet optimaal.

Let bij aanschaf altijd even op het formaat van het tekentablet. De A5 maat is in mijn ogen de minimale maat die praktisch is voor fotobewerking. Een kleiner tablet geeft je niet de gewenste nauwkeurigheid. Mits je ruimte hebt op je bureau kan een groter tablet wel de moeite zijn. Let erop dat het tablet een beetje in verhouding is met het formaat van je beeldscherm.

Ook is het goed te bedenken dat het tekentablet zelf een stuk groter is dan het werkoppervlak dat je koopt. Je moet dus voldoende ruimte op je bureau hebben om je tekentablet kwijt te kunnen.

Conclusie
Werken met een tekentablet kan het computergebruik voor een fotograaf zeker versnellen. Je moet jezelf wel een paar uur de tijd geven om aan een tekentablet te wennen. Zeker in het begin zul je geneigd zijn terug te grijpen naar je muis. Ben je eenmaal door die eerste fase heen dan wil je waarschijnlijk niet anders meer.