Huub Keulers

5 power tips voor spannendere sportfoto's

maandag 27 januari 2020, 16:32 door | 3,089x gelezen | 9 reacties

Als ik mijn workshopdeelnemers vooraf vraag wat ze het lastigste aan sportfotografie vinden, hoor ik vaak: scherpe foto's maken. En ja, dat is natuurlijk in veel situaties belangrijk maar je kunt dit probleem ook creatief omzeilen, zoals ik in fototip 3 zal uitleggen.

Echter, een goede sportfoto is van veel meer factoren afhankelijk dan alleen maar scherpte. In al die jaren dat ik in de sportwereld als fotograaf actief ben heb ik gemerkt dat de meer originele en interessante sportfoto's het meest gewaardeerd worden.

Mijn ervaringen wil ik in 5 fototips graag met jullie in dit fotografieblog delen.

Standpunt

Foto genomen vanaf het dak van de persbus. In combinatie met de langere sluitertijd komt de foto tot leven. De lopers die het dichtst langs de lens lopen zullen het onscherpst zijn. Sluitertijd ¼

1. Standpunt


Het is een open deur maar een doordacht standpunt kan een wereld van verschil maken. Stap als sportfotograaf maar eens een paar meter naar links of rechts en zie het effect door je zoeker.

Ook of je staand, zittend, knielend of liggend je sportfoto's kan veel uitmaken. Ieder standpunt kan een immens effect op je sportfoto hebben.

Maar ook het vinden van de juiste plek langs de lijn, atletiekbaan of in de sporthal is vaak de sleutel tot een succesvolle sportfoto. Dat is de reden dat ik vaak op tijd aanwezig ben of indien het kan, enkele dagen vooraf de situatie ter plaatse ga bekijken.

Ik zoek dan naar plekken die interessante foto's kunnen opleveren. Ik beeld me dan in hoe en op welke manier de sporter daarlangs komt. Als het ware 'draai' ik een denkbeeldige film in mijn hoofd af.

Deze plekken kunnen de binnen- of buitenzijde van een bocht zijn of een hoger standpunt. Hou wel altijd je eigen en andermans veiligheid goed in de gaten.

Net zo goed kan het een recht stuk van een racecircuit zijn met een mooie rustige achtergrond, om panning foto's te maken. Maar ook sponsorreclame of fans in de achtergrond kunnen een interessante foto opleveren. Het draagt allemaal bij aan je beeld om een goed sportverhaal te vertellen.

1 Standpunt 2

Neem een dusdanig standpunt in dat je zowel de sporter als ook de fans in één beeld 'gevangen' hebt. Het verhoogt de spanning in je sportfoto

1 Standpunt 3

Twee werelden in één foto. Het publiek houdt z'n adem in. De onscherpe hordes in de voorgrond leiden het oog naar de geknielde hordeloper. Dit beeld had ik van tevoren in mijn hoofd waardoor ik exact mijn standpunt kende

Oh ja, probeer af en toe de plekken waar al veel fotografen staan juist te vermijden. Het levert je namelijk geen unieke beelden meer op. Schroom bijvoorbeeld ook niet om eens vanaf de tribune te fotograferen. Natuurlijk kom je niet iedere keer met de winnende foto thuis maar probeer je in ieder geval af en toe te onderscheiden van de rest.

Key in dit alles is echter altijd voorbereiding. Ik kan dit niet vaak genoeg zeggen. Ken het circuit, de baan, het veld. En liefst ook, ken de sport of zelfs een specifieke sporter. Het heeft mij in ieder geval enorm geholpen.

2. Ga groothoek


Veel sportfoto's worden door de meeste fotografen met een telelens gemaakt. En ja, ook ik gebruik die met grote regelmaat, soms kun je gewoon niet anders. Maar iedere situatie vergt ander gereedschap. Een groothoeklens bijvoorbeeld is een type lens waar je spectaculaire sportbeelden mee kunt maken.

Of het nu vanaf de tribune is of aan de rand van een motorcircuit. Door van dichtbij te fotograferen geef je de kijker veel meer het gevoel midden in de actie aanwezig te zijn. Iets wat je sportfoto veel meer impact en spanning geeft.

Bijkomend voordeel van een groothoeklens is de grote scherptediepte, zelfs al bij F2.8 of F4. En bij F5.6 of F8 is zeker alles van voor naar achter mooi scherp in je foto. Een mooi brandpunt voor groothoekopnamen is 20, 15 of zelfs 12mm.

2 Groothoek 1

Bij de start van de PreProloog Parijs-Dakar was er 1 meter tussen mij en de motorrijder. Dit soort foto's lukt je alleen met een groothoeklens. Brandpunt: 20mm | Sluitertijd: 1/1250 | f/5.6

2 Groothoek 2

Diamond leaguefinale, Brussel 2019. Steeplechase en waterbak zijn een ideale combinatie voor gebruik van een groothoeklens. Door het lage standpunt lijken de atleten ook nog eens groter. Brandpunt: 20mm | Sluitertijd: 1/1250 | f/5.6

2 Groothoek 3

Hier is veiligheid, vertrouwen en een goede reactie erg belangrijk. De BMX'er kwam op een meter langs mijn lens. Brandpunt: 20mm | Sluitertijd: 1/1500 | f/5.6. Ingeflitste foto

3. Langere sluitertijden


Als je niet zo sterk bent in het maken van scherpe actiefoto's of je camera heeft hier moeite mee, verleng dan eens de sluitertijd. Gebruik bijvoorbeeld 1/30 of zelfs 1/8 sec en maak je sportfoto's eens lekker creatief en kunstzinnig door een fikse beweging te tonen.

Je creëert in ieder geval andere foto's en zorgt voor een andere kijk op sport. Je kunt dit met de panningtechniek doen of je camera juist stilhouden. Probeer het gewoon eens.

Bijkomend voordeel van een langere sluitertijd is dat onder slechtere lichtomstandigheden je iso-waarden laag blijven. Is er wel voldoende of zelfs te veel licht stel dan een diafragma van F16 of F22 in en zet je iso-waarde zo laag als mogelijk. Op deze manier blok je de grote hoeveelheid aanwezige licht. Of gebruik een ND (Neutral Density) filter.

3 langere sluitertijd 1

Sluitertijd: 1/20 | f/5.6

3 langere sluitertijd 2

Bij een volgende ronde van de race heb ik de sluitertijd verlengd naar 1/8. Het verschil in bewegingseffect ten opzichte van de foto hierboven, is duidelijk te zien

Mocht je een sport fotograferen waarbij het gebruik van een flitser toegestaan is, doe dat dan vooral. Door het flitslicht, in combinatie met een langere sluitertijd, bevries je een deel van de beweging. Dit geeft een heel apart effect. Vooral als je gebruik maakt van het flitsen op het tweede gordijn.

Kijk wel altijd uit dat je de sporter nooit recht van voren fotografeert waardoor hij of zij last van het flitslicht kan hebben. Enkele buitensporten waarbij flitsen normaliter toegestaan is, zijn bijvoorbeeld; mountainbiken, wielrennen, hardlopen.

Maar vraag dit wel altijd vooraf aan de organisatie en enkele aanwezige sporters. Feit blijft: gebruik je verstand. Je voelt zelf wel aan wanneer en onder welke omstandigheden je een sporter niet hindert.

3 langere sluitertijd 3a

Een panningfoto met flitslicht geeft een leuk effect. Sluitertijd: 1/160, f/4.0

3 langere sluitertijd 3b

Twee uitsneden uit de foto hierboven. In de details zie je goed het effect van het flitslicht dat de beweging iets bevriest, ondanks de langere sluitertijd

3 langere sluitertijd 4

Of houdt je camera stil waardoor je de beweging nog beter ziet. Omdat de wielrenner haaks op je cameralens langs komt, is de snelheid ten opzichte van je camera hoog. Sluitertijd: 1/160, f/4.0

4. Laat emotie zien


Sport is actie, sport is een verhaal vertellen maar sport is vooral ook emotie. Een sportwedstrijd met een lach, een traan of een juich wint aan spanning en kracht. We voelen allemaal het verdriet als we een sportfoto zien van een huilende, teleurgestelde sporter. Of daarentegen de blijdschap als de atleet winnend de finish passeert.

4 emotie 1

Ga eens midden tussen het publiek staan en daag de fans uit. Geheid dat je reactie krijgt als fotograaf

Focus je dus niet enkel op de sporter zelf maar betrek ook het publiek of de coach in je foto's. Bedenk je waar emotie het best te zien zal zijn, en dat is niet enkel de finishlijn. Van wezenlijk belang is dat je je focust op het gezicht van de sporter. Ons gezicht is nu eenmaal het lichaamsdeel waarvan we het beste de emotie aflezen.

4 Emotie 2

Er zijn echter ook momenten dat je niet per se het gezicht hoeft te zien. Zoals in dit voorbeeld waar lichaamstaal boekdelen spreekt

4 Emotie 3

Een teruglopende handbalspeler gaat uit zijn dak, nadat hij zojuist een doelpunt gemaakt heeft. Fotografeer dus niet alleen de actie zelf maar houdt de speler in je zoeker en wacht zijn reactie af

4 emotie 4

Van deze triatleet was enkele weken voor de wedstrijd, zijn teammaat plotseling overleden. Heel heftig maar zijn teammaten namen toch, als een eerbetoon, aan de triatlon deel. De kans was dus groot dat ze aan de finish hun emotie de vrije loop zouden laten. En zie hoe 'blij' een van hen was toen hij ook nog eens een persoonlijk record realiseerde. “Gedurende de laatste kilometers had ik het moeilijk, maar mijn 'teammaatje' heeft me naar de finish geholpen”

Wil je emotie laten zien dan is ook timing belangrijk. Een fractie van een seconde te vroeg of te laat en je hebt een mislukte foto. Blijft dus altijd alert op je omgeving en hoe het publiek, coach en sporters reageren. En vergeet niet dat vooral achter de finish, ná het laatste fluitsignaal of ná de beslissende actie bijna altijd blijdschap of teleurstelling volgt.

4 emotie 5

De Belgische hockeydames winnen geheel onverwacht van Duitsland en vallen in elkaars armen. Direct na het laatste fluitsignaal gaan ze helemaal uit hun dak. Blijf fotograferen op zo'n momenten. Het levert mooie en emotionele beelden op

5. Zoom in op detail


In tegenstelling tot het tonen van veel informatie zoals bijvoorbeeld een overzichtsfoto, staat een ingezoomde foto waarop detail te zien is. Details kunnen boeiende beelden opleveren van elementen die anderen niet zo snel zullen zien.

Let dus niet alleen op het hele plaatje welke zich voor je neus afspeelt. Of bekijk je foto's eens goed. Grote kans dat er een mooi en interessant detail in verborgen zit. Het zit hem vaak in de kleine details knipoog

5 Detail 1

Foto van deze turnster gemaakt met een brandpunt van 200mm. Sluitertijd: 1/1000, f/2.8, Iso: 12.800

5 Detail 2

Ook bij de voorbereiding van een turnoefening kun je interessante foto's maken, zoals het kalken van de handen. Brandpunt: 280mm, Sluitertijd: 1/1000, f/2.8, Iso: 6.400

5 Detail 3

Het opspattende water is het hoofddetail in deze sportfoto. Brandpunt: 300mm, Sluitertijd: 1/1600, f/2.8, Iso: 1600

5 Detail 4

Een kogelstoter wacht op zijn beurt. Loop rond en kijk naar details. Brandpunt: 100mm, Sluitertijd: 1/125, f/2.8, Iso: 800

5 Detail 5

Het opspattende gravel in combinatie met een laag standpunt en de juiste timing, geeft deze sportfoto iets extra's. Brandpunt: 300mm, Sluitertijd: 1/1000, f/ 2.8, Iso: 400

Tot slot


Fotograferen is kijken en vooral zien. Blijf dus de wereld om je heen goed observeren. Maar bedenk ook vooraf welke foto's je graag wil maken. Daag jezelf uit, maak fouten en blijf proberen. Maar neem geen genoegen met 'doorsnee' foto's. Je verdient spannende sportfoto's!

Huub Keulers

Over de auteur

Huub Keulers is een enthousiasmerende freelance sport- en portretfotograaf, schrijver en fotografietrainer uit Elsloo. Het persoonlijke contact met sommige sporters gebruikt hij graag om zijn foto's meer karakter te geven. Huub's fotografiestijl kenmerkt zich het beste als gestyled met oog voor timing, dynamiek en emotie. Noem het (e)Motion!

9 reacties

  1. Rick
    Rick schreef op maandag 27 januari 2020 om 22:35

    Lang geleden dat ik zo’n sterke en tevens inspirerende post voorbij heb zien komen op Photofacts. Complimenten Huub!

  2. huubkeulers
    Profiel huubkeulers schreef op maandag 27 januari 2020 om 23:36

    Dank je voor dit mooie compliment Rick. Het is geen hocus-pocus en soms zijn het open deuren maar in the heat of the moment zijn ze snel vergeten. Hopelijk dat het mensen bij een volgend sportevenement of wedstrijd triggered om zodoende wat meer diversiteit en spanning in hun beelden te brengen.

  3. Erik Verkaaik
    Erik Verkaaik schreef op maandag 27 januari 2020 om 23:51

    Mooi geschreven, Huub.
    En die hordenfoto, daar blijf ik altijd weer naar kijken.

  4. Ton Thomassen
    Ton Thomassen schreef op dinsdag 28 januari 2020 om 14:03

    Ik vind dit een zeer stimulerend en inspirerend verhaal Huub. Ik zelf probeer deze lessen ook toe te passen, ben momenteel vooral bezig met experimenteren met lange sluitertijd

Deel jouw mening

Let op: Op een artikel ouder dan een week kan alleen gereageerd worden door geregistreerde bezoekers.
Wil je toch reageren, log in of registreer je dan gratis.
Toon alle artikelen binnen Tips en Truuks

Photofacts wordt mede mogelijk gemaakt door


Ontvang wekelijks fotografietips in je inbox

53.017 fotografie enthousiastelingen ontvangen de tips al!
Meer over de wekelijkse mail. Of blijf op de hoogte via Twitter of Facebook.


Elja Trum

Photofacts; alles wat met fotografie te maken heeft!

Wil je graag mooiere foto's maken en op de hoogte blijven van ontwikkelingen binnen de fotografie? Photofacts plaatst leerzame artikelen die gerelateerd zijn aan fotografie. Variërend van product-aankondiging tot praktische fotografietips of de bespreking van een website. Photofacts bericht dagelijks over fotografie en is een uit de hand gelopen hobby project van Elja Trum. De artikelen worden geschreven door een team van vrijwillige bloggers. Mocht je het leuk vinden om een of meerdere artikelen te schrijven op Photofacts, neem dan contact op.Meer over Photofacts
Om Photofacts.nl goed te laten functioneren maken we gebruik van cookies. Bekijk ons cookiebeleid. akkoord
sluiten

Mis het gratis fotografie eBook niet!

53.017 fotografen ontvangen onze wekelijkse fototips al. Schrijf je in en ontvang gratis het eBook '25 Tips voor het Fotograferen van Kinderen'.