Fotofair Actie: Photofacts Academy met 30 euro korting + gratis Fotografiebijbel (t.w.v. 20 euro). Meer info of direct lid worden
Michelle Peeters

De sweet spot van een objectief

zaterdag 23 mei 2020, 22:11 door | 697x gelezen | 0 reacties

Er wordt weleens beweerd dat de 'sweet spot' (een diafragma waarin het objectief het beste presteert en kwalitatief het beste beeld levert) tussen f/8 en f/11 ligt.

Ergens in het midden dus. Bij deze diafragma-waarde zou je objectief de beste eigenschappen (scherpte, vignettering, et cetera) naar boven halen.

Leica sweet spot


Elk objectief heeft namelijk zijn beperkingen. Ongeacht de kwaliteit presteert niet elk objectief bij elke diafragma-opening even goed. Er zijn gewoon teveel variabelen die invloed hebben over het hele bereik van het objectief.

De constructie, het aantal lens-elementen en de kwaliteit van de AR-coatings geven zo hun beperkingen aan het scherptebereik. Daarom is het logisch dat er altijd een punt aanwezig is waar objectieven het meest optimaal functioneren of het beste resultaat geven.

Elk objectief heeft een andere sweet spot


Echter, in de praktijk klopt deze waarde (tussen f/8 en f/11) maar voor een deel van de objectieven (waaronder het beruchte kit-objectief). Bij andere objectieven kan dit heel anders liggen, bijvoorbeeld bij macro-objectieven. En zogenaamde 'lichtkanonnen' met f/1.2 of f/1.4 als maximale lensopening zitten vaak al veel eerder aan hun top.

Elk objectief heeft dus een andere sweet spot. Je kunt dit zelf testen door een serie foto's te maken vanaf statief. Je maakt de foto's met een verschillend diafragma en je bekijkt de foto's op de computer op 100 of 200% zodat je de scherpte goed kunt controleren.

Uiteindelijk zul je zien dat de scherpte langzaam zal toenemen, maar ook weer zal afnemen door diffractie. Hier tussenin zit de sweet spot. Maar ook in het boekje bij je objectief staat dikwijls de sweet spot genoteerd.

Chromatische abberatie en diffractie


Wat gebeurt er nu eigenlijk als je van deze sweet spot afwijkt en een groter diafragma gebruikt? Er ontstaan dan chromatische afwijkingen, een soort kleurschiftingen, die te herkennen zijn aan de paarse en groene randjes in je foto. Je ziet het vaak terug in de nabewerking bij onderwerpen met een hoog contrast.

Als je juist een kleiner diafragma gebruikt kunnen de lichtbundels in je objectief elkaar gaan be´nvloeden en neemt de scherpte af. Diffractie is de oorzaak; het licht dat afbuigt af bij het passeren van een opening.

En hoe kleiner de opening, hoe meer het afbuigt. Kwalitatief betere objectieven hebben hier minder last van omdat ze van hoogwaardiger materiaal gemaakt zijn.

 L3B7105


Alleen in extreme situaties


Dit wil natuurlijk niet zeggen dat je je objectief dan het beste alleen maar op die sweet spot-waarde kunt gebruiken. Dat zou wel een enorme beperking in je creativiteit met zich meebrengen. De sweet spot geeft alleen maar aan wat het scherpste punt is, niet dat de rest van de diafragma-waardes dan maar onbruikbaar zouden zijn.

Laat je dus niet beperken in je fotografie en realiseer je dat het kwaliteitsverlies in de meeste gevallen verwaarloosbaar zal zijn. Alleen in extreme situaties als je tot in het uiterste van je objectief-hoeken scherpte wil hebben, dan gebruik je hem!

De vuistregel


Wat je in ieder geval als regel kunt hanteren, is dat er geen objectieven zijn die het beste presteren op hun uiterste waarden.

Wil je een foto maken met gebruikmaking van de beste kwaliteiten van je objectief, gebruik dan niet het laagste of het hoogste diafragma. Bij een zoomobjectief kun je ook beter de uiterste tele- of groothoekstand vermijden. Maar alleen bij extreme situaties en als je het uiterste uit je objectief wil halen!

Michelle Peeters

Over de auteur

Michelle Peeters is fotografe en oprichter van DeuxBleus Fotografie. Michelle herkent het bijzondere in het gewone en het gewone in het bijzondere. Ze heeft zich nooit willen specialiseren en is daardoor van alle markten thuis.

0 reacties

    Er zijn nog geen reacties op dit artikel.
    Deel als eerste jouw mening over dit onderwerp!

Deel jouw mening

Bekijk ons reactiebeleid.

Ook interessant

Toon alle artikelen binnen Tips en Truuks

Photofacts wordt mede mogelijk gemaakt door


Ontvang wekelijks fotografietips in je inbox

53.769 fotografie enthousiastelingen ontvangen de tips al!
Meer over de wekelijkse mail. Of blijf op de hoogte via Twitter of Facebook.


Elja Trum

Photofacts; alles wat met fotografie te maken heeft!

Wil je graag mooiere foto's maken en op de hoogte blijven van ontwikkelingen binnen de fotografie? Photofacts plaatst leerzame artikelen die gerelateerd zijn aan fotografie. Variërend van product-aankondiging tot praktische fotografietips of de bespreking van een website. Photofacts bericht dagelijks over fotografie en is een uit de hand gelopen hobby project van Elja Trum. De artikelen worden geschreven door een team van vrijwillige bloggers. Mocht je het leuk vinden om een of meerdere artikelen te schrijven op Photofacts, neem dan contact op.Meer over Photofacts
Om Photofacts.nl goed te laten functioneren maken we gebruik van cookies. Bekijk ons cookiebeleid. akkoord
sluiten

Mis het gratis fotografie eBook niet!

53.769 fotografen ontvangen onze wekelijkse fototips al. Schrijf je in en ontvang gratis het eBook '25 Tips voor het Fotograferen van Kinderen'.