Het grootste vraagstuk wat ik keer op keer naar voren zie komen als het gaat over Lightroom, is hoe je nu het beste je fotostroom in de Bibliotheek kunt organiseren. Natuurlijk kun je her en der wel informatie vinden over de workflow en het gebruik van sterren en vlaggen en kleuren. Wat ik echter niet vaak tegenkom is het gebruik van stapels.

Lightroom stapels is -ben ik bang- een behoorlijk onderbelichte functie in Lightroom. Geen idee waarom, maar het heeft mij erg geholpen om mijn Bibliotheek op orde te houden. Zeker toen ik me meer ging toeleggen op HDR fotografie, waarbij voor één eindresultaat minstens drie tot soms wel negen onderliggende foto's zijn. Door al deze foto's te stapelen reduceer ik mijn zoektijd in de Bibliotheek aanzienlijk. Er staan gewoon minder foto's in beeld.

Wat zijn stapels in Lightroom?

De eenvoudigste manier om dit te visualiseren is dit: zoals je vroeger blokken opstapelde en alleen de bovenste kon zien, zo geldt dat ook voor stapels in Lightroom. Je legt als het ware virtueel een aantal foto's op een stapel, waarbij alleen de bovenste foto zichtbaar is. Resultaat: het neemt minder visuele ruimte in (dus beter doorzoekbaar) en toch blijven de foto's gewoon beschikbaar in je Bibliotheek.

Nu vraag jij je misschien af hoe je dat dan in de praktijk moet zien. Ik gaf hiervoor al het voorbeeld van HDR fotografie. Maar ook bij een portretsessie is dit uitstekend toepasbaar, of landschapsfotografie. Eigenlijk bij alle vormen van fotografie wel, als er meerdere vrijwel gelijke opnames gemaakt worden.

Werk je net als ik, dan gaan al je foto's als eerste Lightroom in om de juiste mappenstructuur te behouden. Het kan zomaar zijn dat je terugkomt van een fotosessie met tweehonderd afbeeldingen van twintig verschillende settings. Dan maakt wel of niet stapelen een groot verschil in de overzichtelijkheid van je Bibliotheek.

Misschien denk je "wat een onzin allemaal, zoveel foto's maak ik niet", maar pas dit eens een tijdje toe en je kunt je niet voorstellen dat je dit niet eerder hebt gedaan.

Hoe werkt stapelen

In het voorbeeld hieronder heb ik zeven foto's van dezelfde setting tijdens een fotoshoot met Hetty. Deze zeven selecteer je door met de CTRL-toets ingedrukt elke foto individueel aan te klikken. Je kunt ook -en ik vind dat gemakkelijker- de eerste foto aan te klikken; SHIFT-toets indrukken en op de laatste foto klikken. Dan heb je ook alle zeven foto's geselecteerd.


Er zijn een paar manieren om te stapelen:

• Rechtsklikken op één van de geselecteerde foto's en kiezen voor Stapelen -> Groeperen in Stapel
• De sneltoets CTRL - G gebruiken
• Via het menu aan de bovenkant: Foto -> Stapelen -> Groeperen in Stapel

Je ziet dan de selectie inklappen tot één thumbnail met linksboven het aantal foto's in de stapel.


Bang dat je nu je onderliggende foto's kwijt bent? Of niet meer kunt zien? Valt allemaal mee... Klik maar op het getal linksboven en de stapel zal weer uitklappen, zodat alle foto's uit de stapel zichtbaar zijn. Weer inklappen? Zelfde verhaal: klik op het getal en de stapel klapt weer in. Ook hier is weer een sneltoets: de toets S doet exact hetzelfde. Simpel allemaal toch?

De bovenste foto

Maar nu het volgende: standaard zet Lightroom de eerste foto uit de selectie bovenaan de stapel en dat wordt dus de zichtbare thumbnail. Grote kans dat jij net een andere foto wilt zien. Gelukkig heeft Adobe daar ook aan gedacht en hierin voorzien. Rechtsklik op de gewenste foto en kies Stapelen -> Boven op Stapel plaatsen.


Uiteraard kan het op meerdere manieren:

• Hou je net als ik van sneltoetsen? Selecteer de gewenste foto en klik op SHIFT - S om de foto boven op de stapel te plaatsen
• Foto's in de stapel verplaatsen? Met SHIFT - ] en SHIFT - [ kun je één of meerdere geselecteerde foto's verplaatsen in de stapelvolgorde
• Met de muis zijn de foto's ook de verschuiven, naar de eerste positie om als thumbnail te fungeren, of gewoon in de stapelvolgorde

Er is echter één beperking die Lightroom heeft als het over stapelen gaat. Stapelen kan alleen met foto's die in dezelfde map staan. Zelf heb ik daar praktisch nooit hinder van; ik maak per jaar een nieuwe map waarin alle foto's van dat jaar komen. Maar het is wel iets om even te onthouden.

De workflow die je hierbij kunt hanteren is afhankelijk van je eigen voorkeur. Zelf stapel ik achteraf nadat de foto's bewerkt zijn. Maar het kan ook vooraf, dat je na het importeren al foto's van dezelfde setting gaat stapelen. Dat is puur je eigen keuze.

Kortom, stapel je nog niet? Probeer het dan eens een tijd. Je zult zien dat je Bibliotheek meer overzicht heeft. En dat komt de snelheid van je workflow alleen maar ten goede!