100+ fotografiecursussen én het boek Sterrensporen Fotograferen - Nu 89 euro voordeel! Word nu lid!
Photofacts Academy

Photofacts Academy; 100+ Fotografie Cursussen
Fotograferen wordt makkelijker en leuker

Boek

De Fotobijbels; Boeken over Fotografie
101 Praktische fotografietips voor betere foto's

Elja Trum

Aan de slag met 3D fotografie

maandag 9 december 2013, 23:53 door | 26.650x gelezen | 8 reacties

Misschien dat de hype van een paar jaar terug al weer voorbij is in televisieland, maar 3D fotografie blijft een fascinerende extra dimensie toevoegen aan de dagelijkse platte 2D foto's die we maken. Hoe kun je nu zelf dergelijke 3D foto's maken en bekijken; wij duiken in de mogelijkheden.

3D camera's en objectieven


Er zijn verschillende manieren om een 3D foto te maken. Het makkelijkste is wellicht om gewoon een camera of objectief te kopen die dit ondersteund. De spoeling is dun, maar ze zijn er zeker. Ook voor de consumentenmarkt.

Fujifilm Real 3D W3
Fujifilm heeft in 2010 een 3D camera op de markt gebracht. Deze camera beschikt over twee 10 megapixel sensoren die op ongeveer oogafstand uit elkaar staan. Met de Fujifilm kun je niet alleen 3D foto's nemen, maar ook 3D video vastleggen.

Helaas is de uiteindelijke beeldkwaliteit matig, zeker als je hedendaagse spiegelreflexcamera's gewend bent. De camera beschikt wel over een lenticular scherm. Hiermee kun je de gemaakte 3D foto's achter op de camera in 3D terugkijken zonder dat je een speciaal brilletje nodig hebt.

Fujifilm FinePix Real 3D W3

Eerder schreven we op Photofacts een review van de Fujifilm 3D camera.

Een alternatief is de Rollei Powerflex 3D die eveneens in 2010 werd uitgebracht. Deze is qua concept vergelijkbaar met de Fuijfilm, maar beschikt over de helft van het aantal megapixel.

Lytro
Met de bijzondere Lytro lichtveld camera kun je niet alleen foto's maken waarop je achteraf scherp kunt stellen, je kunt ook achteraf spelen met het perspectief én sinds ongeveer een maandje ook direct je foto's in 3D bekijken.

Hiervoor kun je je foto's omzetten in Anaglyp of als twee foto's naast elkaar. Dat laatste formaat is ook iets waar een 3D televisie mee overweg kan. Zo kun je dus je Lytro foto's eenvoudig in 3D op je 3D televisie bekijken.

Onderstaande Lytro opname laat geen 3D foto zien, maar een andere Lytro mogelijkheid: perspectief aanpassing. Door je muis op de foto te plaatsen en heen en weer te bewegen zien je het perspectief veranderen. Dit geeft ook een 3D effect aan de foto en laat ook zien wat het effect in 3D kan zijn.


Het bijzondere aan de Lytro is dat de foto's gemaakt worden met één beeldsensor. Je hebt geen twee sensoren nodig noch een dubbel objectief. Het nadeel bij de Lytro is dat de maximale resolutie 1080 bij 1080 pixels is. Prima voor op het web, maar daarbuiten niet indrukwekkend. Een review van de Lytro kun je binnenkort op Photofacts lezen.

Loreo 3D objectief
In plaats van een complete extra camera te kopen kun je ook je eigen camera gebruiken en voorzien van een zogenoemde beamsplitter. De Loreo 3D is zo'n beamsplitter. Dit objectief bestaat uit een spiegelconstructie waarbij het uiteindelijke beeld bestaat uit twee halve beelden; elk voor één 'oog'.

Het voordeel van een dergelijk objectief is dat ze erg betaalbaar zijn en gebruikt kunnen worden op je bestaande camera. Helaas is (in elk geval van de Loreo 3D) de beeldkwaliteit erg matig.

Loreo 3D

Lees ook de complete review van de Loreo 3D.

Samsung NX 3D objectief
Samsung heeft een 3D objectief specifiek voor de nieuwere NX modellen. In dit objectief zit een LCD scherm die de ene keer de ene helft en de andere keer de andere helft van het beeld even zwart maakt. De twee foto's die dan genomen worden kun je als 3D bestand bekijken.

Panasonic
Ook Panasonic heeft een 3D objectief (de Panasonic Lumix G 3D 12,5mm f/12) voor haar micro four-thirds camera's. Dit objectief werkt met twee kleine lensjes die slechts 10 millimeter uit elk staan. Video opnemen in 3D is met dit objectief niet mogelijk.

Daarnaast heeft Panasonic ook een Lumix 3D1 compactcamera die twee objectieven en twee sensoren heeft. In tegenstelling tot de Fujifilm en de Rollei heeft de compactcamera geen scherm waarop de foto's in 3D teruggekeken kunnen worden.

Panasonic Lumix DMC-3D1


Handmatige 3D foto's


Je hoeft niet per se met specialistische apparatuur aan de slag. De eenvoudigste manier om de twee benodigde beelden voor 3D fotografie te krijgen is simpelweg twee foto's maken van je onderwerp waarbij je de camera tussen de twee beelden ongeveer 6,5 centimeter verplaatst.

Die 6,5 centimeter is de afstand die -gemiddeld gezien- tussen je pupillen zit. Door vervolgens ervoor te zorgen dat je de twee beelden elk met het andere oog bekijkt voegen je hersenen dit samen tot een 3D beeld.

Het nadeel bij deze methode is dat bewegende onderwerpen niet in 3D vast te leggen zijn. Wil je toch 3D fotografie op hoge kwaliteit én inclusief bewegende delen, dan kun je het beste twee (dezelfde) camera's op de juiste afstand aan elkaar vast maken en ze beide gelijktijdig afdrukken. In de praktijk niet de makkelijkste methode, maar uiteindelijk wel het flexibelste met de hoogste kwaliteit.

3D foto's bekijken


Het grootste probleem bij 3D foto's is hoe je ze gaat bekijken. Er zijn aardig wat manieren om 3D foto's te bekijken, maar helaas is het allemaal omslachtig; je hebt er de juiste apparatuur voor nodig. Wellicht dat er ooit een moment komt dat elke beeldscherm 3D beelden kan tonen, maar zo ver zijn we nog lang niet.

Anaglyph
De meest universele manier van 3D foto's bekijken is wellicht wel de anaglyp methode. Bij een anaglyp beeld haal je het rode kanaal uit beeld 1 en stop je het rode kanaal van beeld 2 hiervoor terug. Hierdoor ziet de foto er niet bepaald goed meer uit, maar door de foto te bekijken met een rood-cyaan brilletje ziet elk oog zijn eigen beeld.

Het resultaat bij deze eenvoudige methode is eigenlijk verbluffend goed, maar als je lang door het brilletje kijkt krijg je er wel hoofdpijn van. Ook werkt het kijken door een dergelijk brilletje niet bepaald bevorderend voor de kleuren in je foto.

Het grote voordeel van de anaglyf methode is dat het werkt op eigenlijk alle media; of je een foto nu afdrukt of op een scherm bekijkt, zolang je het (goedkope) brilletje op hebt zien je het gewenste effect.

Bomenrij Anaglyp

Je kunt de anaglyp methode ook 'faken'. Hierover is eerder ook al eens een video op Photofacts verschenen waarin uitgelegd wordt hoe je dit doet. Het eindresultaat is best aardig, maar haalt het niet bij een echte 3D opname.

Lenticular scherm
Een lenticular scherm is voorzien van een speciale bovenlaag. Hierdoor worden de twee afzonderlijk genomen beelden elk in een andere richting uitgestuurd. Je ziet zo met je linkeroog een ander beeld dan met je rechteroog.

Perfect is deze technologie niet; wanneer je beweegt flikkert het scherm. Het is daarom even wennen om naar dit scherm te kijken. Dit type scherm vind je onder andere achter op de Fuijfilm 3D camera, maar ook op speciale schermpjes die uitgebracht zijn. Ook Philips heeft een tijdje televisies uitgebracht met deze techniek.

3D televisies
De huidige 3D televisies (en bijna alle duurder modellen beschikken over een 3D functie) kunnen ook je eigen foto's en video's in 3D laten zien. Er zijn twee systemen; passief en actief. Bij de passieve schermen toont de televisie het beeld op twee verschillende polarisaties. Door een brilletje met één gepolariseerd glas erin zien beide ogen het andere beeld.

Bij de actieve methode staat de bril in contact met de televisie. Elke keer wordt één van de twee ogen afgeschermd doordat het glas ondoorzichtig wordt. Tegelijkertijd wisselt het beeld op de televisie om het juiste beeld voor het juiste oog te tonen. Dit gebeurd zo snel achter elkaar dat je weinig merkt van het geknipper.

3D hype al voorbij?


Elk twintig a dertig jaar lijkt er weer een tijdelijke hype voorbij te komen met 3D beelden. Tijdelijk is een bepaalde methode dan populair om niet lang daarna weer uit te sterven. Het wachten is op een echte doorbraak; als die ooit gaat komen.

Tot die tijd is het sowieso leuk om eens met 3D foto's te experimenteren. Bewaar altijd beide opnames afzonderlijk; zo kun je later waarschijnlijk probleemloos jouw 3D foto's 'van vroeger' tonen op het hoogtepunt van een nieuwe 3D hype.

Wil jij ook gave foto's maken?

Probeer twee weken gratis onze online cursussen over fotografie. Je krijgt direct toegang tot meer dan 100 cursussen. Na twee weken vervalt je proeflidmaatschap automatisch. Je zit dus nergens aan vast.

14 dagen gratis fotografiecursussen kijken

Elja Trum

Over de auteur

Elja Trum is oprichter van Photofacts, online fotografiecursussite Photofacts Academy en het blog Teslafacts. Hij schrijft sinds 2006 over fotografie. Elja is ook auteur van boeken over zwart-wit-, flits- en portretfotografie.

8 reacties

  1. Robert v/d Brink
    Robert v/d Brink schreef op dinsdag 10 december 2013 om 07:40  | reageer

    Er is ook een vereniging van hobbyfotografen die zich helemaal toegespitst hebben op 3D fotografie en film: de Nederlandse Vereniging voor Stereofotografie. Op hun site staat een handleiding met uitleg hoe je zelf eenvoudig met je eigen camera een 3D foto kunt maken en daarna op je 3D TV bekijken.

  2. Brian
    Brian schreef op dinsdag 10 december 2013 om 10:03  | reageer

    Ik ben er al weer een tijdje uit, dus de berekening weet ik niet meer uit mijn hoofd, maar er is een manier om uit te rekenen hoever de camera moet opschuiven bij een bepaalde diepte. De aanname dat dit altijd ongeveer 6.5cm is, is namelijk niet juist. Afhankelijk van de afstand van de voor en achtergrond moet je apart berekenen wat de juiste shift is.

  3. Brian
    Brian schreef op dinsdag 10 december 2013 om 10:10  | reageer

    Heb het nog even opgezocht (kon het toch niet laten).
    De berekening van de stereobase die ik altijd gebruikte (en die naar mijn mening altijd goed werkte) was 1/30 van de afstand tot het dichtstbijzijnde object in de foto.

    Zie ook deze uitleg.

  4. Elja Trum
    Profiel  Elja Trum schreef op dinsdag 10 december 2013 om 10:15  | reageer

    @Brian; dank je, nuttige toevoeging!

    Volgens mij is de 6,5 centimeter wel altijd juist, alleen kun je er voor kiezen het 3D effect te versterken door jouw regel te gebruiken. Zeker wanneer objecten verder weg staan is die 1/30 regel een mooie manier om het 3D effect duidelijk terug te zien in het eindresultaat.

  5. Kirsten
    Kirsten schreef op dinsdag 10 december 2013 om 14:40  | reageer

    Er zit ook een 3D functie op mijn camera (A77) echter heb ik daar nooit iets mee gedaan gezien het feit ik toch geen 3D zie...

  6. Patrick
    Patrick schreef op dinsdag 10 december 2013 om 15:14  | reageer

    Een vaste stereobase is leuk,maar voor close shots en macro too much, voor landschappen te weinig. Om er niet op af te knappen is het toch verstandig je daar eerst eens in te verdiepen. Anders vallen de eerste resultaten denk ik tegen..

  7. akbor75
    Profiel akbor75 schreef op dinsdag 10 december 2013 om 15:50  | reageer

    Ik heb de Fuji 3D W3 en als ik de foto's direct op mijn 3D tv bekijk ziet dat er erg gaaf uit!

    Uiteraard geldt wel dat de foto's bij lichtarme omstandigheden niet zo goed zijn. Vanaf statief schieten helpt niet, omdat het focussen gewoon niet goed gaat.

  8. Paul Oosterlaak
    Profiel Paul Oosterlaak schreef op dinsdag 10 december 2013 om 20:25  | reageer

    Het probleem van het stereobase idee is dat vooral dat in werkelijkheid je hersenen de keuze maken voor het beeld van het dominante oog. Kijk maar eens naar je vinger op 30cm afstand: eerst met beide ogen, dan met links, dan met rechts en dan weer met beiden. Je ziet dat het beeld van beide ogen ongeveer hetzelfde is als met 1 van de 2 ogen: het dominante oog.
    Voor fotografen is het dominante oog wel belangrijk bij het kiezen van het oog waarmee je door de zoeker kijkt. Ik kies er altijd voor om met mijn dominante (rechter)oog door de zoeker te kijken, zodat ik mijn linker oog ook regelmatig gewoon open kan doen en zo de omgeving een beetje in de gaten kan houden, maar toch hoofdzakelijk door de zoeker te kijken.

Deel jouw mening

Let op: Op een artikel ouder dan een week kan alleen gereageerd worden door geregistreerde bezoekers.
Wil je toch reageren, log in of registreer je dan gratis.
Sportfotobijbel
Cursus Naaktfotografie met Danyel Weideman
Toon alle artikelen binnen Tips en Truuks

Photofacts wordt mede mogelijk gemaakt door


Ontvang wekelijks fotografietips in je inbox

45.061 fotografie enthousiastelingen ontvangen de tips al!
Meer over de wekelijkse mail. Of blijf op de hoogte via Facebook. Aanmelding beveiligd met Google reCaptcha.

Elja Trum

Elja Trum

Photofacts; alles wat met fotografie te maken heeft!

Wil je graag mooiere foto's maken en op de hoogte blijven van ontwikkelingen binnen de fotografie? Photofacts plaatst leerzame artikelen die gerelateerd zijn aan fotografie. Variërend van product-aankondiging tot praktische fotografietips of de bespreking van een website. Photofacts bericht dagelijks over fotografie en is een uit de hand gelopen hobby project van Elja Trum. De artikelen worden geschreven door een team van vrijwillige bloggers. Mocht je het leuk vinden om een of meerdere artikelen te schrijven op Photofacts, neem dan contact op.Meer over Photofacts
Om Photofacts.nl goed te laten functioneren maken we gebruik van cookies. Bekijk ons cookiebeleid. akkoord