Tips voor het fotograferen van gebouwen

maandag 16 maart 2026, 20:02 door Nando Harmsen | 2.660x gelezen | 10 reacties

Hou je van het fotograferen van gebouwen? Dan weet je dat omhoog fotograferen niet altijd de gewenste foto oplevert. Verticale lijnen komen schuin in beeld. Dit zijn convergerende lijnen. Voorkomt ze, of maak er gebruik van.

Gebouwen zijn altijd groter dan jij. Logisch, want anders kan je niet naar binnen. Zet je ze op de foto, dan moet je vaak groothoek gebruiken en omhoog fotograferen. De verticale lijnen van het gebouw convergeren naar een verdwijnpunt.

Dit ligt niet aan het objectief, maar het is een natuurlijke perspectiefvertekening. Je kan en moet als fotograaf wel rekening houden met dit effect. Maak er gebruik van, of voorkomt het. Dat laatste is niet altijd mogelijk. Toch heb je veel controle.

1. Neem afstand

Door meer afstand te nemen hoef je niet langer omhoog te fotograferen. Je kan zelfs een iets langer brandpunt kiezen. Je kan de onderlinge verhoudingen met de omgeving dichter bij elkaar brengen.

Hoe ver je moet gaan staan hangt af van de hoogte van het gebouw, en je brandpunt (natuurlijk). Je moet dan wel de ruimte hebben om afstand te nemen. Is dat niet het geval, dan ben je toch verplicht om omhoog te fotograferen.

2. Tilt-shift-objectief

De shift-functie van een tilt-shift objectief kan voorkomen dat je de camera omhoog moet richten. Je verschuift het objectief omhoog ten opzichte van de sensor. Zo blijven verticale lijnen verticaal.

Toch is een tilt-shift-objectief geen heilige graal. Je moet ook hier niet al te dichtbij gaan staan, want er blijft altijd een vorm van vertekening. Iets wat verder weg is komt kleiner in beeld dan wat dichterbij is.

Is het gebouw hoog, dan is de top verhoudingsgewijs veel verder weg dan de bodem. Dat zie je. Een tilt-shift-objectief is het meest effectief wanneer je toch voldoende ver van het gebouw staat.

3. Recht zetten met software

Je kan perspectiefvertekening corrigeren met software. Lijnen die naar het verdwijnpunt lopen kan je recht zetten. Tot op zeker hoogte. Lopen de lijnen te schuin, dan kloppen de verhoudingen niet meer.

Omdat je de foto vervormt is extra groothoek essentieel. Je verliest namelijk delen van de foto bij deze correctie. Ook hier geldt, het werkt het beste als de correcties niet al te groot zijn.

4. Panorama

Heb je niet voldoende groothoek, of weet je dat je té veel beeld verliest bij perspectiefcorrectie? Dan is een panorama een mogelijke oplossing. Hiermee maak je de beeldhoek die je fotografeert groter dan dat van het objectief.

Maar pas ook hier op dat je niet al te dichtbij staat. Door de rotatie van de camera kunnen nu de horizontale lijnen een kromme gaan vormen. Je moet voldoende ver af gaan staan om dat te voorkomen.

5. Omarm de convergerende lijnen

Alle verticale lijnen proberen recht te houden kan een steriele foto opleveren. Je kan echter ook de convergerende lijnen gebruiken om emotie op te roepen. De perspectiefvertekening kan benadrukken hoe groot het gebouw is.

Juist door de lijnen die naar het verdwijnpunt lopen kan je door de foto overweldigd worden door de grootte en de hoogte. Het schept een gevoel van een indrukwekkend gebouw. Het laat de werkelijke wereld zien.

6. Niet alles in één foto

Waarom wil je het gebouw helemaal in beeld brengen? Stel jezelf die vraag. Misschien is het boeiender om delen van het gebouw te fotograferen. Misschien zijn er reflecties waar je gebruik van kan maken. Vormen, contrasten.

Maak gebruik van de lijnen, convergeren of niet. Kijk naar details. Speel met de hoek waaronder je de camera houdt,. Gebruik ook een teleobjectief om alle dingen die storend kunnen werken buiten beeld te houden.

7. Lange sluitertijden (of niet)

Heb je last van mensen in beeld? Gebruik dan een lange sluitertijd zodat ze niet zichtbaar worden. Belicht een minuut of veel langer. Dit kan ook een leuk effect hebben in de lucht, met voorbij drijvende wolken.

Of maak juist gebruik van de mensen, waarmee het gebouw tot leven komt. De mens is immers een essentieel onderdeel van het dagelijks gang van zaken rond het gebouw. Kijk wat het beste bevalt, of probeer beiden.

Andere tips?

Dit zijn natuurlijk maar een aantal tips die kunnen helpen met het fotograferen van gebouwen. Ben jij een fotograaf die graag gebouwen in beeld brengt? Laat weten welke tip jij hebt en wat voor resultaat dat oplevert.

Meer weten over architectuurfotografie?

Volg dan de cursus Architectuurfotografie van Jan Paul Mioulet.

In deze cursus ontdek je de wereld van de architectuurfotografie samen met architectuurfotograaf Jan Paul Mioulet. Je gaat samen met ons op pad door Arnhem en je fotografeert gebouwen zoals Rozet en het Provinciehuis van Gelderland.

Je kunt deze en andere cursussen twee weken lang volgen met een gratis proeflidmaatschap.

Over de auteur

Nando Harmsen fotografeert al meer dan 40 jaar. Zijn specialisme ligt bij bruidsreportages en landschapsfotografie. Daarnaast geeft Nando lezingen, workshops, masterclasses, fotoreizen, en maakt regelmatig reviews van nieuwe en leuke apparatuur.

10 reacties

Paul schreef op dinsdag 17 maart 2026 om 10:52 | reageer
In het voor- en najaar, wanneer de verlichting in de gebouwen aan is, is het ook leuk om dan te fotograferen. Je krijgt dan een beeld van wat er zich in de gebouwen afspeelt

Nando schreef op dinsdag 17 maart 2026 om 11:43 | reageer
Dat kan inderdaad boeiende beelden opleveren. Zeker met silhouetten van mensen.

albert schreef op dinsdag 17 maart 2026 om 13:28 | reageer
Mis de techniek beschrijving om toch verticale lijnen verticaal te fotograferen, met een normale lens (dus zonder tilt-shift lens) ONAFHANKELIJK van de afstand camera+lens <-> onderwerp.
Kan iedereen toepassen met iedere camera + lens.
Dit artikel lost het beschreven probleem niet op, tenzij dit met opzet is om een workshop te verkopen.

Nando schreef op dinsdag 17 maart 2026 om 13:43 | reageer
Het zijn tips. Het is geen tutorial.
In tip drie noem ik het corrigeren van schuine lijnen. Met deze tip wordt je bewust van de mogelijkheid. Dat is het idee. Vervolgens kan je dan kijken naar de manieren hoe je dit moet. Je kan immers niet alles in een artikel aan bod laten komen.

willem schreef op dinsdag 17 maart 2026 om 20:03 | reageer
dag Albert, zou jij die techniek dan eens willen omschrijven?

paulusvanaken@gmail.com schreef op dinsdag 17 maart 2026 om 17:02 | reageer
Goed stuk weer. Maar je hebt ook nog de binnenkant van gebouwen, ook zeer uitdagend. In de stad waar ik woon, staat een van de betere werken van Pierre Cuypers, de Reële school, zeer uitdagend, heb er m'n (ultra) groothoek op losgelaten.

willem schreef op dinsdag 17 maart 2026 om 20:06 | reageer
ik heb een AF-S Nikkor 14-24 hiermee blijven de verticale lijnen ook recht staan. soms is op afstand gaan staan met een tele ook niet mogelijk. in een grote stad zelfs bijna altijd onmogelijk.

Nando schreef op woensdag 18 maart 2026 om 09:02 | reageer
Elk groothoekobjectief waarmee je omhoog fotografeert vertoont perspectiefvertekening. Ook jouw 14-24 en op 14mm zelfs extreem. Je krijgt altijd 'omvallende' lijnen.
Dat ligt niet aan de kwaliteit van een objectief, maar aan optische fysica.
Alleen als je perfect horizontaal fotografeert heb je die vertekening niet.

Donald Willemsen schreef op dinsdag 17 maart 2026 om 23:52 | reageer
Nando, je hebt een aantal goede tips gegeven waar je mee aan de slag kan. ik gebruik geregeld de panorama techniek. Het is voor mij ook een techniek om zoveel mogelijk details van het gebouw in beeld te krijgen.

albert schreef op woensdag 18 maart 2026 om 14:21 | reageer
Hierbij een zeer eenvoudige tip voor architectuur fotografie:

Simpel: Houd je camera sensor/film exact parallel met het verticale vlak van het gebouw. Hierdoor voorkom je naar achter of naar voren vallende lijnen van het gebouw.

Iets complexer: Als de oog/camera viewer op 1.70 meter van de grond kijkt, mik je de camera viewer (midden van de optische as) op 1.70 meter hoogte van het gebouw. Hierdoor construeert je weer parallel tussen object en sensor en correcte verticale lijnen.

Techniek kost je 50% van je camera resolutie doordat het gebouw niet op de onderzijde staat. Maar een crop van het bovenste deel van de foto kan het object weer in de juiste verhouding weergeven.

Deze techniek is toepasbaar met iedere normale (zoom) lens en met iedere focaal lengtes (ook zonder tilt/shift lensen). Alleen de ruimte voor het object bepaald de mogelijkheid om het gehele gebouw te fotograferen.

Nog complexer: Los van deze fotografie techniek kan er vervorming van rechte lijnen/vlakken ontstaan door lens vervorming, zoals ton of kussen vervorming. Moderne editors, als Adobe Ligthroom, DxO, enz. kunnen, als ze weten welke lens is toegepast de generieke lens vervorming weg rekenen, zodat deze vervorming wegvalt. Eventuele exemplarische vervorming kunnen ze niet weg regelen, die zou je zelf moeten bepalen en handmatig moeten compenseren.

Deel jouw mening

Let op: Op een artikel ouder dan een week kan alleen gereageerd worden door geregistreerde bezoekers.
Wil je toch reageren, log in of registreer je dan gratis.

Live Fotografie Workshops

Verbeter jouw fotografie in de praktijk met een workshop van Photofacts Academy

Landschap en Compositie

woensdag 6 mei 2026

Bedafse Bergen, Uden (NB)

nog 6 plaatsen

Bekijk workshop

Naaktfotografie op Locatie

woensdag 27 mei 2026

Sint Agatha (Noord Brabant)

nog 3 plaatsen

Bekijk workshop

Flitsen op Locatie

woensdag 10 juni 2026

Sint Agatha (Noord Brabant)

nog 8 plaatsen

Bekijk workshop

Ontvang wekelijks fotografietips in je inbox

40.016 fotografie enthousiastelingen ontvangen de tips al!
Meer over de wekelijkse mail. Of blijf op de hoogte via Facebook. Aanmelding beveiligd met Google reCaptcha.

Elja Trum

Photofacts; alles wat met fotografie te maken heeft!

Wil je graag mooiere foto's maken en op de hoogte blijven van ontwikkelingen binnen de fotografie? Photofacts plaatst leerzame artikelen die gerelateerd zijn aan fotografie. Variërend van product-aankondiging tot praktische fotografietips of de bespreking van een website. Photofacts bericht dagelijks over fotografie en is een uit de hand gelopen hobby project van Elja Trum. De artikelen worden geschreven door een team van vrijwillige bloggers. Mocht je het leuk vinden om een of meerdere artikelen te schrijven op Photofacts, neem dan contact op.Meer over Photofacts

Tips voor het fotograferen van gebouwen

1. Neem afstand

2. Tilt-shift-objectief

3. Recht zetten met software

4. Panorama

5. Omarm de convergerende lijnen

6. Niet alles in één foto

7. Lange sluitertijden (of niet)

Andere tips?