Een kleine scherptediepte voor landschappen
zondag 1 februari 2026, 15:51 door Nando Harmsen | 1.649x gelezen | 9 reactiesDenk je aan een landschapsfoto? Dan denk je waarschijnlijk aan een foto waarin alles scherp is. Van voor tot helemaal achteraan op de horizon. Toch is dit niet altijd nodig. Laat deze greep uit 12 jaar landschappen fotograferen je inspireren om soms ook eens een kleine scherpte te gebruiken.
Ik speel graag met scherptediepte bij mijn landschapsfotografie. Soms een grote scherptediepte, zo groot dat letterlijk alles scherp in beeld is. Soms juist niet. Dat spelen met scherptediepte doe ik al meer dan een decennium, ontdekte ik.
Juist een kleine scherptediepte kan een mooi effect van diepte geven, mits in de juiste situatie en goed uitgevoerd. Met andere woorden, gebruik het spaarzaam en alleen als het meerwaarde geeft.
Met dat in gedachte, laat de zelf opgelegde verplichting dat in een landschap alles scherp moet zijn eens los. Denk eens 'outside the box,' zoals in het Engels zo mooi gezegd wordt. Geen idee hoe dat vertaald moet worden.
Ik ben in mijn archief op zoek gegaan, helemaal terug tot 2012. Ik heb vijftien foto's uitgezocht waarin ik bewust met een kleine scherptediepte heb gefotografeerd. Ik heb er het brandpunt en het diafragma bijgezet. Alles is met fullframe gefotografeerd, mocht je je het afvragen.
Laat deze foto's je inspireren om ook eens 'outside the box' te denken bij het vastleggen van het landschap. En vertel in een reactie of je ook van kleine scherptediepte gebruik maakt bij landschapsfotografie.
De cursus Alles over Scherptediepte
We kennen allemaal de term scherptediepte, of onder de populaire afkorting DoF. We weten ook allemaal dat diafragma invloed heeft op de scherptediepte, en dat je brandpuntafstand ook een rol speelt. Zelfs afstand doet mee.
In de cursus Alles over Scherptediepte komen alle geheimen over scherptediepte aan bod. Hoe werkt het, wat voor invloed kun je erop uitoefenen, hoe zet je het in? In 20 video's komen al die vragen en meer aan bod.
De cursus wordt gegeven door Nando Harmsen, die dit soms lastige onderwerp stap voor stap in eenvoudige bewoordingen zal uitleggen zodat ook jij precies weet hoe scherptediepte werkt, en hoe je het voor je eigen fotografie kunt inzetten.
Ben je nog geen lid van Photofacts Academy? Meld je dan nu aan en krijg niet alleen de cursus over scherptediepte, maar ook meer dan 100 andere interessante cursussen over fotografie en fotobewerking.
Over de auteur
Nando Harmsen fotografeert al meer dan 40 jaar. Zijn specialisme ligt bij bruidsreportages en landschapsfotografie. Daarnaast geeft Nando lezingen, workshops, masterclasses, fotoreizen, en maakt regelmatig reviews van nieuwe en leuke apparatuur.
9 reacties
-
egerards schreef op dinsdag 3 februari 2026 om 11:16 | reageer
Prachtige foto's die je punt meer dan onderschrijven!
-
Van der Velde Marleen schreef op dinsdag 3 februari 2026 om 12:08 | reageerFoto van tak met regen druppels en niet regen strepen zou ik mooier vinden, dat vergt een snellere sluitertijd. Jammer dat je de sluitertijd niet vermeld.
-
Nando schreef op dinsdag 3 februari 2026 om 12:20 | reageer
Het is geen regen, maar sneeuw. En inderdaad, vallende sneeuw kan gefotografeerd worden waarbij de vlokken 'scherp' zijn. Met regen lukt dat niet.
Echter, de keuze voor de sluitertijd is bewust, zodat je het vallen ziet. Anders krijg je zoiets als de foto van de boom in de sneeuw; witte puntjes.
De sluitertijd vertelt je niet zo heel veel. In dit geval is het 1/40s. Ik kan een foto tonen waarbij de 1/100s de strepen van vallende sneeuw nog veel langer zijn.
De sluitertijd om vallende sneeuw bewegingsloos in de lucht te zien hangen, hangt dus af van hoe hard de sneeuw valt. Die met de besneeuwde boom was 1/500s. -
hleen schreef op dinsdag 3 februari 2026 om 13:05 | reageerMooie foto's!
Think outside the box zou vertaald kunnen worden met "Buiten de kaders denken" (als je een Leica hebt
of "Buiten de lijntjes kleuren" (voor andere camera's -
Van der velde Marleen schreef op dinsdag 3 februari 2026 om 14:58 | reageer
Op de foto met de neerslag en de tak op de voorgrond is niet duidelijk te zien dat het sneeuw betreft. Ik neem dat nu aan. In het geval van sneeuwvlokken is het mogelijk dat deze langzaam naar beneden dwarrelen en daarom zich in dit beeld aftekenen als streepjes met 1/40 sluitertijd Bij het maken van dit beeld begon het blijkbaar net te sneeuwen toen je de foto nam, er is nog geen sneeuw te zien op het blad van de tak in de voorgrond. Het zou zomaar kunnen dat bij 1/100sec de strepen nog langer zijn in dat geval dwarrelen de vlokken nog langzamer dan in jouw foto. Bij een sluitertijd van 1/2000 of hoger bevries je de sneeuwvlok en zie je dat het sneeuwvlokjes betreft en geen regen. Het kan dus wel, denk ik.
-
Nando schreef op dinsdag 3 februari 2026 om 15:10 | reageer
Klaarblijkelijk begrijp je mijn antwoord op jouw reactie niet.
Ik zeg alleen dat je bij regen de vrijwel nooit de druppels stil in de lucht kan fotograferen. Bij regen.
Bij sneeuw kan dat wel, zoals de foto van de boom laat zien.
Over de sluiertijd: ik heb een sneeuwbui gefotografeerd met 1/100s (snelle sluitertijd dan deze ene foto) en daar was de beweging nog veel groter. Daarmee wil ik zeggen dat de sluitertijd niet veel zegt als die bij een foto geplaatst is. -
-
Van der velde schreef op woensdag 4 februari 2026 om 10:21 | reageer
Ik lees wat je schreef en nu herhaalt Nando, ik begrijp je heel goed. Je bent een ervaren landschapsfotograaf en hebt veel kennis op dat gebied. Ik heb veel ervaring als wildlife fotograaf met name vogelfotografie. Vaak beelden kunnen maken waarbij het heel licht ging regenen en kon dan net zulke beelden maken als bij het dwarrelen van sneeuwvlokjes. Bij beginnende sneeuwval is het makkelijker tenzij het heel hard sneeuwt dan stel ik manueel scherp op mijn onderwerp, werk vanaf statief en fotografeer in manual mode tot mijn onderwerp wegvliegt. Met hoge sluitertijd zie je dan echt de sneeuwvlokken onscherp en de vogel scherp in beeld. Helaas sneeuwt het zelden hier.
-
chris schreef op donderdag 5 februari 2026 om 15:43 | reageerHele mooie foto’s
Deel jouw mening
Let op: Op een artikel ouder dan een week kan alleen gereageerd worden door geregistreerde bezoekers.Wil je toch reageren, log in of registreer je dan gratis.
Live Fotografie Workshops
Verbeter jouw fotografie in de praktijk met een workshop van Photofacts Academy
Landschap en Compositie
woensdag 25 maart 2026
Bedafse Bergen, Uden (NB)
nog 2 plaatsen
Masterclass Naaktfotografie
vrijdag 3 april 2026
Photofacts Studio, Elst (Gld)
nog 5 plaatsen
Flitsen op Locatie
vrijdag 10 april 2026
Sint Agatha (Noord Brabant)
nog 6 plaatsen
Ook interessant
-
Een verticaal panorama voor meer groothoekdoor Nando Harmsen
-
Compositie tip: Kies de juiste brandpuntsafstanddoor Elja Trum
-
Vul een saaie lucht met ietsdoor Nando Harmsen
-
De meerwaarde van een goede voorgronddoor Nando Harmsen
-
Kies het juiste perspectiefdoor Nando Harmsen
Photofacts wordt mede mogelijk gemaakt door
Ontvang wekelijks fotografietips in je inbox
40.357 fotografie enthousiastelingen ontvangen de tips al!
Meer over de wekelijkse mail. Of blijf op de hoogte via 
Facebook.
Elja Trum
Photofacts; alles wat met fotografie te maken heeft!
Wil je graag mooiere foto's maken en op de hoogte blijven van ontwikkelingen binnen de fotografie? Photofacts plaatst leerzame artikelen die gerelateerd zijn aan fotografie. Variërend van product-aankondiging tot praktische fotografietips of de bespreking van een website. Photofacts bericht dagelijks over fotografie en is een uit de hand gelopen hobby project van Elja Trum. De artikelen worden geschreven door een team van vrijwillige bloggers. Mocht je het leuk vinden om een of meerdere artikelen te schrijven op Photofacts, neem dan contact op.Meer over PhotofactsGratis eBook: Fotograferen van Kinderen
Mis dit niet: Tips voor adembenemende familiekiekjes!
Ontdek 25 praktische tips waardoor je prachtige foto's van je (klein)kinderen kunt maken. Je krijgt van mij ook wekelijks nieuwe fotografietips per mail.
