Actie: 100+ fotografiecursussen + boek - Nu 75 euro voordeel! Word nu lid!
Nando Harmsen

Is er een reden om zowel raw als jpeg op te slaan?

maandag 4 oktober 2021, 20:40 door | 8.710x gelezen | 71 reacties

Je hebt altijd de keuze om je foto op twee manieren op te slaan: als raw-bestand of als jpeg-bestand. Je kunt ze ook in beide bestandsformaten opslaan. Is dat zinvol?

Ik lees vaak dat fotografen hun foto's in zowel raw als jpeg opslaan. Dan vraag ik mijzelf altijd af: wat is de reden? Waarom zou je dat doen? Als er een reden voor is, dan heb ik die nog niet ontdekt. Maar misschien zie ik iets over het hoofd. Laat ik dit eens op een objectieve manier bekijken.

Nando bestandformaten sony

Een voorbeeld van de bestandformaten die je bij Sony kan instellen. Welke kies jij?


Zelf fotografeer ik altijd in raw-bestandsformaat. Dat doe ik omdat ik alle speelruimte in een nabewerking wil hebben. Daarmee kan ik lichte delen wat donkerder maken of donkere delen flink lichter maken. Ik heb de mogelijkheid om contrasten toe te voegen en de witbalans te veranderen. Ik weet dat een jpeg deze mogelijkheden slechts beperkt of niet biedt.

Maar het belangrijkste voordeel van raw is de mogelijkheid om lokaal bewerkingen te doen. Dat biedt ongekende mogelijkheden om te komen tot een foto die er helemaal naar mijn wens en smaak uitziet. Hoewel je in de camera veel instelmogelijkheden hebt wanneer je in jpeg fotografeert ( lees mijn artikel daarover ) blijf de mogelijkheid tot lokale aanpassingen voorbehouden aan raw-fotografie.

Nando twee kaartjes

Ik heb als eis dat mijn camera twee geheugenkaartjes accepteert. Puur voor backup-doeleinden. Op beide kaartjes sla ik het raw-bestand. Geen jpeg.


Ik fotografeer met een camera die twee geheugenkaartjes heeft. En ik schrijf elke foto naar twee geheugenkaartjes weg. Zo heb ik direct ter plekke een backup, mocht er één kaartje de geest geven. Ik schrijf dan ook op elk kaartje een raw bestand. En zo kom ik op de eerste reden om zowel jpeg als raw op te slaan.

Raw met jpeg als backup



De eerste keer dat ik over een jpeg als backup van een raw-bestand hoorde, was van trouwfotografen. Op één kaartje een raw-bestand en als backup een jpeg op het andere kaartje. Mocht er iets met de raw-bestanden gebeuren, dan zijn er nog altijd de jpeg-beelden. Maar waarom niet beide in raw opslaan, zowel op de ene kaart als de andere?

Waarschijnlijk gebeurt dit niet alleen bij trouwfotografen, maar ook bij andere fotografen die twee geheugenkaartjes in de camera gebruiken. Het is goed om een backup te hebben - ik doe het ook - maar waarom dan een jpeg als backup? Dit betekent immers dat je niet langer de mogelijkheden van je raw-bestand hebt. Dat is toch zonde?

Nando raw bewerkt

Een trouwfoto. Dit is het raw-bestand dat ik bewerkt heb tot een eindresultaat. Dat kan omdat ik raw gebruik.


Nando jpeg backup

Dit is het onbewerkte beeld met de ingesloten voorvertoning. Zo ziet de jpeg uit de camera eruit. Dit kan ik niet als backup van een raw-bestand gebruiken, want het geeft me niet de flexibiliteit om het eerder getoonde eindresultaat te maken.


De keuze om jpeg als backup van een raw te gebruiken is onlogisch. Neem twee kaartjes met dezelfde hoeveelheid geheugen en maak gewoon een raw als backup van een raw. Jpeg als backup is geen backup. Dat is een ander bestand waar je niet langer de bewerkingen op kunt uitvoeren die je wel op je raw-bestand zou doen.

Heb je echter maar één geheugenslot in je camera, dan is het niet mogelijk om een backup te maken. Twee keer raw opslaan is niet mogelijk. Je kunt wel een jpeg naast een raw opslaan. Dit is echter geen backup, want als het kaartje stuk gaat ben je alles kwijt, zowel raw als jpeg.

Nando enkel kaartje

Een enkel kaartslot geeft geen backup-mogelijkheid, ook niet als je zowel jpeg als raw opslaat.


Zowel raw als jpeg op één kaartje



Zo kom ik bij de keuze om zowel raw als jpeg op één kaartje op te slaan. Wat is daar de reden van? Een backup is het niet, zoals ik uitgelegd heb. Ik heb dit ook nog niet (vaak) als reden gehoord. Wat ik wel hoor is de onzekerheid over het bewerken van een raw. "Dan heb ik altijd nog de jpeg," wordt er gezegd.

Nando jpeg raw

Bij elke raw zitten de jpeg-instellingen ingesloten. Zonder bewerking zal een raw-bestand in een fotobewerkingsbestand er uitzien als een jpeg. Waarom zou je dan nog jpeg opslaan?


Om een raw-bestand te bewerken heb je een fotobewerkingsprogramma nodig. Dat programma leest de instellingen van je camera en past die standaard toe op je raw-bestand. Met andere woorden, het fotobewerkingsprogramma stelt alles in zodat het resultaat er uitziet als de jpeg uit de camera.

Zonder enige bewerking kun je dus met één druk op de knop een jpeg van je raw-bestand maken. Die ziet er dan hetzelfde uit als de jpeg uit de camera. Je ziet: het is niet nodig om een jpeg naast het raw-bestand op te slaan. Die zit er in feite al in.

Bovendien moet je beseffen dat je bij importeren van je foto's in een programma als Lightroom, Capture One of Luminar er twee gelijke beelden in je catalogus komen. Dus die catalogus groeit 2 x zo snel als je zowel in jpeg als raw fotografeert.

Ik gebruik de raw alleen als de jpeg niet goed is



Sommige fotograferen zeggen dat ze het liefst jpeg gebruiken, maar dan toch de raw achter de hand willen houden voor het geval dat de jpeg niet goed is. Ik kan me wel enigszins vinden in dit argument, en tegelijkertijd ook weer niet.

Nando jpeg corrigeren

Is je jpeg niet helemaal naar je wens, dan is bewerken funest voor de kwaliteit. Een raw-beeld zou dan prettig zijn om te gebruiken. Maar wanneer maak je de stap van jpeg naar raw? Waar is de grens?


Zoals ik al uitgelegd heb: alle instellingen voor de jpeg zitten in het raw-bestand ingesloten. Met een druk op de knop heb je dezelfde foto als de jpeg uit de camera. Wil je toch wat aanpassen, dan hoef je alleen nog de bewerking uit te voeren.

Dit voorkomt dat je bij een jpeg die niet naar wens is eerst de raw moet opzoeken. Dit kan bewerkelijk en tijdrovend zijn, ook al lijkt dat in eerste instantie niet. Bovenal, waar leg je het criterium? Wanneer is de jpeg niet goed en moet je overschakelen naar raw? Dat is nogal subjectief.

Is er wel voordeel bij zowel jpeg als raw opslaan?



Als ik alles zo op een rij heb gezet zie ik persoonlijk geen enkel voordeel bij het opslaan van zowel jpeg en raw. Ik zou dan ook eerder gewoon kiezen voor jpeg of raw, maar niet samen. Misschien zie ik iets over het hoofd. Misschien heb jij een hele goede reden waarom het opslaan van beide bestandsformaten wel zin heeft. Die reden hoor ik dan ook graag.

Nando bestandformaten canon

Je kunt zowel raw als jpeg opslaan, als je dat wilt. Maar waarom zou je een jpeg naast een raw op willen slaan?


Ten slotte wil ik opmerken dat dit mijn mening, mijn conclusie is. Of jij zowel jpeg en raw wilt opslaan is helemaal jouw keuze en niemand hoeft je ervan te overtuigen dat het anders zou moeten.

Laat in een reactie weten hoe jij hier tegenaan kijkt. Vind jij het opslaan van jpeg en raw zinvol, of niet? Leg dan uit waarom dat is. Ik zeg niet dat ik het er mee eens hoef te zijn, maar ik hoor graag welke beweegredenen er zijn om dit te doen. Ik kijk uit naar je reactie.

Wil jij ook gave foto's maken?

Probeer twee weken gratis onze online cursussen over fotografie. Je krijgt direct toegang tot meer dan 100 cursussen. Na twee weken vervalt je proeflidmaatschap automatisch. Je zit dus nergens aan vast.

14 dagen gratis fotografiecursussen kijken

Nando Harmsen

Over de auteur

Nando Harmsen fotografeert al meer dan 40 jaar. Zijn specialisme ligt bij bruidsreportages en landschapsfotografie. Daarnaast geeft Nando lezingen, workshops, masterclasses, fotoreizen, en maakt regelmatig reviews van nieuwe en leuke apparatuur.

71 reacties

  1. Marc
    Marc schreef op maandag 4 oktober 2021 om 21:41  | reageer

    Ik gebruik enkel RAW+JPG voor vakantiefotos. De jpg's gaan onmiddellijk naar de ongeduldige gezinsleden, en dat geeft me de tijd om rustig de RAW's te bewerken in LrC vrolijk

  2. Edwin Mathlener
    Edwin Mathlener schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 10:12  | reageer

    Dat is inderdaad de gebruikelijke reden: jpeg om snel te delen met anderen, RAW om zelf later te bewerken. Zo heb ik het zelf ook gedaan bij verslagfotografie bij verenigingsactiviteiten, waar je direct na afloop je foto's dumpt op de laptop van de redacteur van het clubblad.

  3. RAWshooter
    RAWshooter schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 10:16  | reageer

    1. Eens met je conclusies. Er is geen logische reden waarom men ook een JPG wil bewaren.
    2. Deze befrijp ik niet: “ blijf de mogelijkheid tot lokale aanpassingen voorbehouden aan raw fotografie.” Lokale aanpassingen kan ik net zo goed op een JPG doen. Je hebt niet dezelfde speelruimte, maar dat geldt sowieso voor een JPG en heeft niet met lokale aanpassingen te maken.
    3. Over die 2 kaarten: Hoe vaak is het jou overkomen dat een geheugenkaart het begeeft? Mij nog nooit.

  4. Nando
    Profiel  Nando schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 10:25  | reageer

    @RAWshooter:
    Mij is het ook nog nooit overkomen, maar ik vervang mijn kaartjes dan ook periodiek. Toch neem ik het risico niet. Dat het nog nooit gebeurd is, betekent niet dat het niet kan gebeuren. Als ik een huwelijk fotografeer wil ik niet later tegen het bruidspaar zeggen dat (een deel van) de foto's niet gelukt zijn omdat de bestanden corrupt zijn, of het kaartje niet gelezen kan worden.

  5. Reinoud
    Profiel Reinoud schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 10:33  | reageer

    Ik heb in mijn vorige body een jaar of 12 hetzelfde kaartje gebruikt. Nooit een probleem mee gehad. Mijn vermoeden is dat kaartjes vooral kapot gaan als je ze buiten de camera bewaart. In de camera gebeurt er weinig mee

  6. Koen Van de moortel
    Koen Van de moortel schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 10:37  | reageer

    Vroeger was er een voordeel: als je beide op je pc zette, kon Windows-verkenner alleen een klein fotootje tonen van een jpg, maar tegenwoordig krijg je dat ook bij een raw, dus is er inderdaad geen voordeel meer.

  7. sluymer
    Profiel sluymer schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 10:46  | reageer

    Prachtig lang verhaal. Ik zal het kort houden: als je niet in RAW fotografeert, snap je er misschien niet zo erg veel van.

  8. RAWshooter
    RAWshooter schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 10:51  | reageer

    De reden waarom jij 2 kaarten gebruikt is dus even valide als de reden om in zowel RAW als JPG te werken: nul. De kans dat je kaartje ineens niet meer werkt is namelijk ook nul.
    Kwestie van kennis: de chips op een kaartje gaan gewoon niet kapot. Alleen als je zo’n plakje fysiek mishandelt gaat het mis.
    Grappig dat je het fenomeen kennis wel toepast op het onderwerp van je artikel, maar niet op de vraag waarom je eigenlijk 2 kaarten tegelijk zou gebruiken.

  9. Jeannet
    Jeannet schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 10:56  | reageer

    Ook ik maak in vakanties foto's in raw en jpg. De jpg gebruik ik om naar mijn telefoon te sturen en daarna sociale media. Ik verwijder ze daarna wel.

  10. Peter
    Peter schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 10:58  | reageer

    Als natuurfotograaf heb ik weinig of geen tijd om lenzen te wisselen of om een mooie compositie samen te stellen. Het wordt veelal raak schieten en scherpstellen op een oog/kop etc. Hierdoor worden vrijwel alle foto's uitgesneden en bewerkt in raw alvorens ze worden opgeslagen als jpeg bestand voor publicatie. Door beide bestanden op te slaan bestaat er nooit discussie over eigendomsrechten en authenticiteit van de foto. De raw bestanden bevatten nog alle info. Veel foto's worden ook gebruikt voor het determineren en vastleggen van soorten. (b.v. vlindersoorten met kleur/tekening verschillen)

  11. Peer Somers
    Peer Somers schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 11:04  | reageer

    Nando, ik ben het met je eens om op beide kaarten in RAW weg te schrijven. Als ik dan toch een nadeel mag noemen, is dat de "tragere" schrijfsnelheid naar je CF-card, in vergelijking met je C-Fast card. Met sportfotografie moet je wel eens flink doorhalen, en dan wil je niet tegengehouden worden door de tijd die nodig is om je RAW naar CF te schrijven.
    Ik weet het, het is allemaal in de marge, en ik heb het niet echt ooit zo ervaren.

  12. Aart Van wijk
    Aart Van wijk schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 11:07  | reageer

    Om ter plaatse even snel het 'ongeveer resultaat' te kunnen laten zien sla ik ook jpeg op. Op kantoor gooi ik ze tot weg.

  13. Mariet Wielders
    Mariet Wielders schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 11:12  | reageer

    De opmerking dat je met JPG geen lokale bewerkingen kunt toepassen is een misverstand. Het kan wel. De marge voor het corrigeren van licht, kleur en witbalans is bij JPG inderdaad wat beperkter dan bij RAW maar als je regelmatig je beelden checkt tijdens het fotograferen hoef je meestal niet heel veel te corrigeren. Zeker bij een "fatsoenlijke" camera biedt JPG goede kwaliteit en veel ruimte om te bewerken. RAW is vaak onnodige ballast die meer ruimte en meer nabewerking nodig heeft.

  14. Lex
    Lex schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 11:13  | reageer

    Kortzichtig en vooringenomen. Geen artikel maar een opinie die je op Facebook moet posten. Publiceer nu alleen artikelen waar mensen iets positiefs uit kunnen halen / iets van kunnen leren en niet om ze "terecht te wijzen" of jouw gelijk te bewijzen.
    Er kunnen in mijn optiek meerdere valide redenen zijn om RAW en JPG te fotograferen. En deze redenen zijn valide en je kunt het er niet mee oneens zijn. Misschien zijn ze voor velen niet handig of wegen andere redenen zwaarder maar dat maakt ze niet minder waar. Ik hoop dat je op deze post wel reageert want op een vorig artikel waarin ik het oneens was en je me vroeg het uiteen te zetten heb ik vervolgens geen commentaar meer gekregen...maar jij daagt mij uit te reageren... here it goes:
    1. zoals anderen ook al aangegeven hebben, wordt onze camera ook wel gebruikt voor vakantie kiekjes of foto's tussen door. Niet al te spannend of belangrijk maar wel leuk om te bewaren of te delen. Ik heb geen tijd/zin om al die foto's dan te bewerken. Dat is voor mij verspilde tijd. Een jpg volstaat bijna altijd. Mocht ik een mooie foto ertussen hebben waarbij de jpg niet het eindresultaat geven dan kan ik terug vallen op de raw.
    2. Als ik 2 kaartje kan gebruiken (D750) dan heb ik raw op 2 en jpg en de ander. Schiet ik maar met 1 kaartje (D500: alleen SD) dan sla ik beide (raw&jpg) op 1 kaartje op.
    Dat zie ik niet als backup (waarbij die van de D750 dit enigszins nog is want ik heb nog nooit een kaartje corrupt gehad. En als ik ooit uitval heb, dan "so be it". De foto's die ik nu maak zijn niet van levensbelang.
    Het voordeel van een jpg is dat de in-camera functies zoals ruisonderdrukking en alle andere instellingen behoorlijk geoptimaliseerd zijn voor je camera. Hoewel je met RAW veel meer kunt, vind ik het fijn om de jpg als naslagwerk te hebben. Soms schiet ik in mijn bewerking toch wat door of blijf juist te voorzichtig en kan dan met een linker oog naar de jpg kijken. Soms blijkt de jpg toch nog mooier te zijn dan mijn bewerking. Dat geeft me dus een maatstaf/richtlijn.
    Bij een bruiloft of ander ceremonie is het wel van belang om een goede backup te hebben maar dit kan/moet ook in de vorm van een extra camera. Maar in dit geval zou ik ten alle tijden kiezen voor 2x raw.
    3. Voor mij de meest belangrijke reden misschien nog wel is dat als je veel foto's maakt, (ik fotografeer vaak vogels en kom dan met vele honderden foto's thuis) waarbij er veel overeenkomsten tussen foto's zijn, het selecteren van de beste foto's een echte uitdaging is. En dan helpt het niet als je pc een vertraging ondervindt door het laden van een RAW file.
    Ik heb een beste pc maar er zit gewoon een vertraging op en bij het wisselen tussen foto's moet dan "instantly" gaan.
    En hierbij komt de jpg goed van pas!
    Met een freeware tool als XnView browse ik supersnel door de jpg's heen. Hierdoor kan ik veel sneller de beste foto's selecteren en alleen die in mijn catalogus van Lightroom laden. Om e.e.a. nog veel makkelijker te maken, heb ik heb een keypad van de action aangesloten op mijn pc en de buttons geprogrameerd. Hierdoror kan ik met 1 hand door de foto's scrollen, in- en uitzoomen ook in een keer naar 100% en terug plus simpel een rating mee geven. De andere hand op de muis om nog wat te schuiven zodat je gelijk de details kunt bekijken. Na de selectie kopieer ik de overeenkomstige RAW files (gebaseerd op de jp-file naam) naar de juiste folder zodat die in LR ingeladen kunnen worden.
    Dit werkt voor mij zoveel sneller en duidelijker dan honderden foto's is LR uploaden en daarin selecteren of de raw files bekijken en selecteren. En de jpg Large Fine is een veel betere weergave dan de embedded jpg in de raw file zodat mijn selectie veel kritischer kan zijn.

    En misschien zijn er nog wel meer redenen die ik niet zo snel kan bedenken of anderen al bedacht hebben. Het feit dat jij het niet gebruikt of geen reden kan bedenken, is geen reden om het hier onderuit proberen te halen.
    Dat siert deze site niet.

    My 2 cents (of in dit geval wel 5 knipoog

  15. Wil van Elk
    Wil van Elk schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 11:30  | reageer

    Ik maakte ook alles dubbel, RAW en JPG, werkte snel en goed. Pas later ging ik met LR werken en naarmate ik vorderde steeds vaker vanaf RAW. Een fotograaf vertelde dat hij op beide kaartjes RAW opsloeg, altijd een backup. Ik nu dus ook. Maar als je foto's snel moet doorsturen naar een redactie is JPG-formaat toch wel handiger. Met pensioen nu, dus twee keer in RAW!

  16. Guy Ackermans
    Guy Ackermans schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 11:31  | reageer

    Vorige week heeft een van mijn kaartjes de geest gegeven. Mijn eerste defecte kaartje in 20 jaar. Het tweede kaartje was mijn redding. Ik schrijf op beide kaartjes RAW en JPEG, die laatste in een lagere resolutie. Dit om mijn klanten snel te kunnen bedienen. Een grote JPEG is dan alleen maar onhandig.

  17. E.D. Eltjo Rentema
    E.D. (Eltjo) Rentema schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 11:35  | reageer

    Ik gebruik op mijn Sony A7III een card met RAW en een met jpeg
    De jpeg gebruik ik om snel het resultaat te zien op mijn Iphone tijdens de dag en eventueel plaatsen op FB of Instagram De RAW gebruik ik pas bij het uitwerken thuis nà de dag of zelfs pas nà een vakantie van weken. Handig dus

  18. Cees Kamminga
    Cees Kamminga schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 11:36  | reageer

    Ik gebruik ook RAW en JPEG om dezelfde reden als Marc en Edwin hierboven. De JPEG beelden gebruik ik om direct naar de belanghebbenden/fotoredacties te sturen. RAW voor zorgvuldige nabewerking als er foto's besteld/gepubliceerd gaan worden.

  19. Chris
    Chris schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 12:04  | reageer

    Ik heb dezelfde reden als reeds aangehaald. De JPEGs kan ik direct delen via wifi/bleutooth met mensen die erom vragen en kan ik ook makkelijk downloaden op een USB-stick om ze snel al eens te laten zien op een TV-scherm. De bewerkingen om de foto's "perfect" te maken, doe ik dan met RAWs.

  20. gast schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 12:05  | reageer

    Waarom ik beide versies wegschrijf op twee kaartjes is dat ik een betreffende jpg snel met Snapbridge naar mijn telefoon stuur en deel met mijn liefhebbers.

  21. Pieter Kok
    Pieter Kok schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 12:05  | reageer

    Het is allemaal zo professioneel !
    Waarom niet de jpg foto, zoals het werkelijk was en jij de knop indrukte
    Toen jij het zag ! En je camera had ingesteld !! Eindeloos nabewerking is in principe een truc en komt niet overeen met de realiteit ! En dat is juist wat wij willen vastleggen .

  22. Wouter J
    Wouter J schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 12:28  | reageer

    Op mijn FujiFilm-X camera's kan ik naast de Raw opname ook een jpeg opname opslaan, zoals iedereen dat kan. Alleen hebben de FujiFilm camera's extreem veel instellings-mogelijkheden om die jpeg-opname in camera fijn te regelen. Zo is het mogelijk naast een prima raw-opname ook een al heel erg goed ingestelde contrastrijke, fraaie korrel-rijke en met mooie donkere lucht-partijen verrijkte zwart-wit opname op te slaan. Ook heel aparte keuzes met één van de FujiFilm kleuren-filmprofielen zijn een optie (of zelfs drie verschillende al bij opname) en behoren dus tot de mogelijkheden, zonder dat daarbij iets gebeurt aan of met de Raw-opname. Best of both worlds. Overigens ontstaan er ook steeds meer mogelijkheden om beelden via tethering (bedraad of draadloos) in kopie weg te schrijven naar een externe schijf of SSD.

  23. Matt
    Matt schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 12:36  | reageer

    Nando heeft gelijk om de backup te maken in RAW omdat hij in RAW fotografeert.
    Als je in JPEG fotografeert (die mensen zijn er nog steeds) kan de backup ook op jpeg gezet worden. Fotograferen in RAW en/of JPEG blijft ieders eigen keuze.
    Uiteraard kies ik voor RAW omdat ik foto's wil bewerken.
    Ik heb eerst enkele jaren een camera gehad die enkel JPEG ondersteunde ook toen bewerkte ik de foto's ook met best leuke resultaten.

    Kaartjes gaan meestal niet defect tijdens gebruik in de camera maar meestal bij het gebruik in de PC. Het verwijderen van kaartjes terwijl er nog heen geschreven wordt of er vanaf gelezen wordt is de meest voorkomende oorzaak. De camera zal veel vaker uitgeschakeld zijn dan een pc bij het verwijderen van een kaartje.

  24. Ton Spaninks
    Ton Spaninks schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 12:49  | reageer

    Ik werk sinds enkele jaren alleen nog in RAW. De voordelen zijn hierboven al aangegeven. Waar ik aanvankelijk erg tegenop zag, was het bewerken en omzetten naar JPG. Ik ga tegenwoordig uit van het automatisch aanpassen en maak dan verder persoonlijke (vaak kleine) aanpassingen en zet daarna om in JPG.

  25. Rein
    Rein schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 13:16  | reageer

    Ik twijfel eraan of alle voorkeuzen in de camera voor een JPEG op dezelfde wijze in de RAW-foto na conversie getoond worden. Overigens ik fotografeer altijd in RAW, die ik na de bewerking in PhSh voor een print omzet in JPEG. Deze laatste bewaar ik dan wel naast de PSD.

  26. Kees Willemse
    Kees Willemse schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 13:16  | reageer

    Ik heb in mijn D810 ook de mogelijkheid om 2 verschillende kaartjes te plaatsen, zelf gebruik ik het liefst de Compact Flash kaart en gebruik de SD mogelijkheid nooit, door dit stukje ben ik toch aan het denken gezet om het NEF bestand ook op de SD op te slaan als back-up, dat zal wel weer meer tijd kosten voor het opslaan van de foto, dat zal geen probleem gaan vormen denk ik, of je moet veel met continue opnames gaan werken, dan kan je buffer denk ik als een stuk sneller vol gaan lopen.

  27. Marc
    Marc schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 13:28  | reageer

    Kwam nog niet aan bod: oudere versie van PS die de nieuwste NEF’s niet kan lezen, dus moet er eerst een omzetting naar DNG gebeuren. Dan is een reeks JPEG’s wel interessant om vlug een selectie te maken en enkel de geselecteerde bestanden vanuit NEF > DNG > bewerken. Sorry, ben maar een hobbyfotograaf.

  28. Willem van Ameijde
    Willem van Ameijde schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 13:31  | reageer

    Ik heb ook wel in RAW gefotografeerd en een paar bewerkingsprogramma's uitgeprobeerd, maar ik vind die zoooo ingewikkeld, dat ik dat opgegeven heb....

  29. Pie
    Pie schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 13:39  | reageer

    Ik heb voor het eerst mijn canon EOS700D ingesteld op "RAW+1/4 cirkeltje L" en enkele proefopnamen gemaakt. Als ik die dan laad in Photo galery krijg ik 2 foto's een met toevoeging CR@ en de ander met jpg. Kan ik nu die met CR2 gebruiken als ik Ligthroom ga uitproberen?

  30. Dwarsje
    Dwarsje schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 13:56  | reageer

    Lex, je antwoord op de auteur vind ik eerlijk gezegd een beetje gechargeerd. De auteur vraagt zich letterlijk iets af en probeert bij de lezer te polsen hoe wij/zij er over denken. Zeg maar "een balletje opgooien". Niks Facebook, overigens een zeer vervelende site, gewoon hier. Ik kan dat wel waarderen. Ik vind het artikel wel verhelderend voor mij, aangezien ik weer eens moest nadenken of ik niet in een tunnelblik zat. Ook ik knal altijd in RAW +JPG en word boos als mijn kaartje vol zit. Dus extra kaartjes gekocht, probleem verholpen en na 15 jaar gelukkig nog geen corrupte foto's of kaartjes gehad. JPG erbij knallen is voor mij puur luiheid en vooral sneller klaar willen zijn. Bevalt de JPG niet dan val ik terug op de RAW en fotosjoepen maar. Als alles naar de zin is gooi ik onbelangrijke geheugenvretende mappen met RAW in de vuilnisbak.

  31. Kees Willemse
    Kees Willemse schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 14:04  | reageer

    Lex, Ik geloof niet dat de mensen hier op jouw epistels zitten te wachten, er wordt een balletje opgegooid door een initiator, dan kan je op reageren of niet, als reaguurder bepaal jij niet waar onderwerpen thuis horen maar de initiator, heel veel van de lezers hier kunnen allemaal precies aangeven wat voor spullen ze hebben en hoe ze daarmee werken, dat wat jij doet lijkt meer op pochen.

  32. Nando
    Profiel  Nando schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 14:08  | reageer

    Dank je wel voor de vele reacties. Heel interessant om te lezen hoe jullie omgaan met raw+jpeg of juist niet, en waarom.
    De mogelijkheid om jpeg direct te delen is er een waar ik eigenlijk niet aan gedacht had. Dank je voor deze veelvuldig aangehaalde reden.

    Ik kan niet op iedereen reageren, maar ik haal er een paar uit

    @Sluymer:
    Dit is erg kort door de bocht. Voor jpeg kiezen kan een heel eigen reden hebben die niets met het 'niet snappen' te maken heeft. Lees de overige reacties maar eens.

    @RAWshooter:
    Vertel de mensen waar de kaartjes het begeven hebben maar eens dat het niet kan. Het gebeurt regelmatig, lees de reactie van Guy Ackermans maar eens.

    @Mariet Wielders:
    JPEG kan inderdaad nabewerkt worden, ook lokaal. Maar als je jpeg toch gaat nabewerken, waarom dan niet in raw fotograferen? Dan worstel je niet met beperkingen en kwaliteitsverlies.

    @Lex:
    ik schrik een beetje van je reactie. Natuurlijk is het vanuit mijn kennis en mening geschreven maar ik sta open voor reacties. Dat vraag ik ook. En wellicht zet het je aan het denken. Wat ik zeker niet probeer is het onderuit halen. Het is jammer dat je deze onterechte conclusie trekt.

    @Pieter Kok:
    Wat je camera als jpeg produceert is ook een bewerking, een die door de fabrikant is bedacht. Ik link naar een artikel in de vierde paragraaf
    (https://www.photofacts.nl/fotografie/rubriek/tips_en_truuks/maak-als-jpeg-fotograaf-maximaal-gebruik-van-de-mogelijkheden-van-je-camera.asp)

    @Pie:
    De CR2 is een raw bestand. Die kun je inderdaad in Lightroom gaan bewerken.

  33. Lex
    Lex schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 14:24  | reageer

    @ Nando,
    Misschien ben had ik vanmorgen een minder goede bui. Komt misschien ook door een eerdere negatieve ervaring.
    Ik bedoel het niet zo kwaad als het misschien lijkt al zou ik op dit platform meer informatieve artikelen verwachten dan een discussie waarvan ik van mening ben dat die ook wat kortzichtig zijn. Vele mensen, vele wensen.
    Niettemin, mijn excuses voor de strenge toon. Ik zal volgende keer eerst even ademhalen voordat ik begin te schrijven vrolijk

    @Dwarsje
    Ik ben met je eens dat ik wat gechargeerd was. Dat was misschien ook wel een beetje de bedoeling hoewel ik misschien wat te kort door de bocht ging. Dat komt waarschijnlijk omdat ik een voor mij doordachte overweging heb gemaakt om wel met jpg en raw te fotograferen en ik in het artikel alleen maar reden lees waarom je het niet zou moeten doen. Dat vind ik een verkeerd uitgangspunt. En om hier nu een discussie te beginnen zoals we nu doen, is dit denk ik ook niet het juiste platform.

    @Kees,
    Dank je voor je eerlijke feedback. Dat is ook wat ik geef en verneem dit dan ook graag terug. Achteraf ben ik van mening dat ik wat kort door de bocht ben geweest.
    Of mensen wat oppikken van mijn epistel dat weet ik niet maar ik hoop mensen te overtuigen dat er meerdere redenen zijn om iets te kunnen doen en hoe. Het is absoluut geen pochen want er is weinig bijzonders. Het had meer als doel vragen te voorkomen en duidelijk aan te geven waar de winst voor mij in zat.

  34. Willem de Rhoter
    Willem de Rhoter schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 14:28  | reageer

    Ik sla op beide kaartjes in de camera de foto op als RAW-bestand. De RAW-foto wordt overgezet naar de harde schijf op de computer, die synchroniseert met de wolk, en naar de externe schijf.. Na bewerking van de RAW-beelden sla ik het eindresultaat op in J-peg. Een deel van die J-Pegs gaan naar het digitale fotoboek en naar familie en vrienden

  35. André Kremer
    André Kremer schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 14:38  | reageer

    Het scherm op je camera laat volgens mij een jpeg zien. Als je opnamen alleen in RAW opslaat, is die afbeelding op je scherm dan meer overeenkomstig met het RAW bestand, of blijft dat hetzelfde?

  36. John Oosterhuis
    John Oosterhuis schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 14:47  | reageer

    Nog een reden om naast RAW ook jpeg te gebruiken is dat je hier gemakkelijker doorheen scrolt. De RAw bestanden met 64 Mb gaan te langzaam open.

  37. Miranda
    Miranda schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 14:49  | reageer

    RAWshooter schreef vandaag om 10:161.
    3. Over die 2 kaarten: Hoe vaak is het jou overkomen dat een geheugenkaart het begeeft? Mij nog nooit.

    Het is mij 2x overkomen dat een geheugenkaart corrupt is geraakt en daardoor niet meer leesbaar was. Het kan dus echt wel gebeuren. En dan ben je alles kwijt. Ik heb zelf nog een oude camera met 1 geheugenkaart. Maar mijn volgende toestel wordt zeker één met een dubbele kaart. Prettige gedachten om een directe backup te hebben. Het is geen feest om je materiaal te verliezen door een corrupte kaart!

  38. Donald Willemsen
    Profiel Donald Willemsen schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 15:28  | reageer

    Nando, ik ben het eens met jouw conclusie. Ik kan me echter wel voorstellen dat een fotojournalist in raw en JPG opslaat. De JPG kan hij direct doorsturen naar de redactie van een krant en de RAW kan hij later naar belIeven bewerken voor tentoonstellingen en wedstrijden zoals World Pressphoto.

  39. john
    john schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 15:44  | reageer

    Hallo Nando, eigenlijk er nog nooit bij nagedacht. Ik bewaar de foto's zowel in RAW als in Jpeg, maar jouw verhaal maakt terecht duidelijk dat dat niet hoeft.
    Ik weet alleen nog niet hoe ik op mijn Nikon D7200 een backup kan maken op het tweede kaartje
    groet John

  40. Kees Willemse
    Kees Willemse schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 16:10  | reageer

    Nog een belangrijk ander punt is het feit, op welke stand fotografeer je, ik fotografeer bijna altijd op de 'M' stand, dan moet je het RAW bestand altijd bewerken, met jpg/jpeg kan dat niet zo goed als met RAW, opslaan op de andere kaart in jpg heeft dan geen enkel nut.

  41. Martin
    Martin schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 16:19  | reageer

    Oef, veel reacties en soms wat kort door de bocht. Maar laat ik eerlijk zijn. Ik heb het artikel helemaal gelezen en ook de reacties. Dat gebeurt niet vaak. Dus blijkbaar al met al toch boeiend en dus informatief. Goed gedaan Nando.
    Ik gebruik Raw en Jpeg op één kaartje. Mezelf wel eens afgevraagd waarom. En nu weet ik het nog niet helemaal. Soms is de JPG niet hetzelfde als de RAW onbewerkt. Dus moet ik altijd iets doen aan de RAW. Soms is de JPG voor meerdere doelen best goed en heeft het gewoon geen zin om naar de RAW te gaan. Soms duurt het wel erg lang om alle raws in te lezen in Lightroom. En een eerste selectie buiten lightroom is dan nog niet zo gek. Maar eerlijk is eerlijk ik gebruik de JPG's nooit. (lees ze ook niet in in Lightroom) Hmmm wat zal ik doen?

  42. Raphael De Vos
    Raphael De Vos schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 16:40  | reageer

    Als oudere bescheiden fotograaf kan ik heel oprecht niets anders doen dan Nando 100% gelijk te geven. Ik werk met een Canon D5 MKIII, waarin twee geheugenslots zitten en toch blijf ik bij de slechte gewoonte, één slot te gebruiken (compacflash) waarop ik zowel JPG als RAW maak. De andere kaart (een grotere Scandisk) gebruik ik eigenlijk domweg als reserve voor het geval mijn eerste kaart vol zou zijn, en geen reserve meeheb. Wat Nando voorstelt lijkt mij veel nuttiger.

    Nog iets: Inderdaad, zoals meerdere malen herhaald hierboven, gaat een kaartje in het toestel heel zelden stuk. Toch kwam het mij voor, in Maleisië een goedkope kaartlezer te hebben gekocht, waarmee ik mijn foto's van mijn kaart op PC wou zetten. Wat bleek, bij die poging bleek mijn kaart onregelmatig leesbaar of zelfs helemaal niet, en de bestandsgrootte van mijn opnamen (normaal rond de 20-30MB) waren plots gereduceerd naar 100 à 200kb!!!!. Ik ben dus de dag nadien op mijn passen moeten teruggegaan en opnieuw alles gefotografeerd. Met een tweede kaart -op voorwaarde ik die ook niet in de kaartlezer had gestoken-was ik wel gered geweest.
    Nog een laatste: Ik hoor mensen zeggen: " al dat gedoe met bewerking dat lijkt onnozel. Ik citeer: "Eindeloos nabewerking is in principe een truc en komt niet overeen met de realiteit ! En dat is juist wat wij willen vastleggen" Als dat je mening is doe dan zo maar voort, maar de fotografie bezit echter mogelijkheden, die je tot op heden spijtig genoeg nog helemaal niet hebt ontdekt. Als antwoord hierop: "ik heb nog geen enkele foto gemaakt die na nabewerking slechter was dan de originele".
    Tot slot, de foto die jouw apparaat maakt, zonder enige bewerking is helemaal niet de weergave van de werkelijkheid, zoals wordt beweerd. Onthoud deze belangrijke regel: Fotografie is in de eerste plaats dingen zien, niet alleen zoals ze zijn, doch ook zoals ze hadden kunnen zijn"
    Nb. Ik ga de raad van Nando zeker volgen, de opleiding naar goede bewerking is steil en vraagt moeite, inzet en ervaring doch is van immens en ontzettend belang. De onkunde daarin is vaak de voornaamste reden tot kritiek op degenen die wel aan nabewerking doen.

  43. Edwin Mathlener
    Edwin Mathlener schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 17:04  | reageer

    Ik fotografeer al jaren hoofdzakelijk in RAW en inderdaad, nabewerking was aanvankelijk een gedoe. Maar ik doe dit in Lightroom en heb daar een eigen importprofiel opgezet dat automatisch belichting optimaliseert, lenscorrecties doet, etc. of te wel de camerabewerking nadoet. Op die manier ogen alle RAW foto's direct redelijk goed, maar heb ik alle vrijheid om waar nodig verder te gaan. Voor mij het beste van twee werelden.

  44. Ruud Scherpenisse
    Ruud Scherpenisse schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 17:05  | reageer

    Ik ben nog geen ster in het nabewerken van foto's. Ik bewaar daarom de originele RAW bestanden van al mijn goede foto's. Ben ik later wat handiger met nabewerken dan kan ik nog steeds verbeteringen aanbrengen.

  45. Wauters Frans
    Wauters Frans schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 17:25  | reageer

    Een fotograaf deelde mij de volgende reden mee om ook in Jpeg te fotograferen : Lions club heeft jaarlijks diner. Tijdens receptie wordt iedereen gefotografeerd. Na het diner moeten er foto's opgehangen worden zodat de mesen ze kunnen meenemen. Terwijl zijn assistent de jpeg foto's inlaadt en de "goede" noteert kan de fotograaf al de beginnen met de eerste goede RAW te bewerken (indien nodig) en de foto te printen. Conclusie : tijdswinst voor de fotograaf bij een krappe tijd tussen foto nemen en foto printen en ophangen.

  46. Willem
    Willem schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 18:57  | reageer

    Ik fotografeer al jaren in RAW en JPG. Niet als back-up, maar soms uit gemak zucht om geen RAW bewerkingen te hoeven doen. Mist de JPG voldoende goed zijn. Foto's voor tentoonstellingen en specials bewerk ik altijd in RAW. Importeren in LR wat ik niet al te vaak doe, ben meer voor PS, doe ik enkel in RAW. In veel gevallen vind ik de JPG uit de camera goed genoeg om door te sturen naar de persoon in kwestie. Na vrijwel elke sessie haal ik de foto's van de camera, naar HD en vandaar vinden backups plaats naar ander media. Als je voor een Fotoshoot uit veel foto's een keuze moet maken en alles moet bewerken vanuit RAW, vind ik te tijdrovend, en mede mogelijk ook door mijn gebrek aan ervaring met LR om diverse zaken te automatiseren. Daarnaast is het mij nog nooit gelukt om een RAW zodanig te bewerken dat hij hetzelfde is als de bijbehorende JPG uit de camera. (Maar daar moet je mogelijk niet naar kijken) Ben dan ook geen ervaren bewerker, en doe enkel het hoognodige.

  47. gast schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 18:59  | reageer

    Dat is precies ook mijn reden, ik en anderen kunnen direct de opnamen bekijken 🤗

  48. Edzo
    Edzo schreef op dinsdag 5 oktober 2021 om 20:19  | reageer

    Over wellicht een "simpel" onderwerp is toch een leuke discussie ontstaan. Zelf maak ik op mijn Pentax K3-III (ja, ik ben nog die ouwe getrouwe Pentax fotograaf &#128526knipoog op slot 1 RAW en slot 2 JPG. Door het verhaal van Nando aan het twijfelen gebracht, maar al lezende toch de instelling zo laten staan voor op vakantie of weekendje weg snel een JPG naar je mobiel te kunnen uploaden.
    Kan me voorstellen dat dit voor professionele fotografen anders kan zijn. Ooit één keer een "weigerend" SD-kaartje gehad, maar dit met Sandisk software weten te "recoveren".
    Al met al een leuke interessante discussie Nando!

  49. info@trigona.nl
    Profiel info@trigona.nl schreef op woensdag 6 oktober 2021 om 09:27  | reageer

    Interessante discussie, om eens over na te denken. Wat ik eigenlijk niet terug zie is dat er niet gekozen dient te worden voor elke sessie. Het belang van de backup maakt nogal uit of je bruidsfotografie doet of even op de heide wat leuke shots gaat maken. Zelf wissel ik dus regelmatig de instellingen. Soms alleen jpg, soms jpg en raw, soms alleen raw.

  50. Gert Schipper
    Gert Schipper schreef op woensdag 6 oktober 2021 om 13:50  | reageer

    Vaak slaan camera’s binnen het RAW bestand een ‘preview’ op en kan ik middels een HEX editor JPG bestanden aan een RAW bestand ontfutselen. Een JPEG foto is nog altijd beter dan helemaal geen foto. Ik gebruik de HxD editor.

    Overigens zijn er programmaatjes op de markt die claimen een corrupte RAW foto te repareren. In werkelijkheid slagen deze tools er zelden in om zelfs maar een corrupt JPEG bestand te repareren.
    JPEG data uit een RAW bestand halen

    Om met de HEX editor een JPEG te ‘extracten’:

    Zoek ik binnen het bestand naar een JPEG header (FF D8)
    Zoek ik verder naar een JPEG end-of-file (EOF) marker (FF D9)
    Selecteer ik de data daartussen
    Kopieer deze data naar een nieuw bestand met een .JPG extensie.

    Soms zijn er meerdere JPGs aanwezig, een lage en een hogere resolutie versie, dit hangt af van het RAW formaat. Omdat dit een zich steeds herhalend en omslachtig klusje is ging op zoek naar een programmaatje dat dit automatisch voor me kon doen.

    Ik ontdekte veel tools die dit kunnen bij intacte maar niet bij corrupte RAW bestanden. Blijkbaar maken ze gebruik van de structuur (markers) binnen het RAW bestand om de JPEG data te lokaliseren. Bij een corrupt bestand zijn deze structuren mogelijk beschadigd.
    Ontmoet JpegDigger

    Voor een klant moest ik een zo grote hoeveelheid Nikon RAW bestanden (.NEF) doorploegen op JPEG data, dat ik besloot dat het sneller was een tooltje te maken. Ik paste het nadien aan om ook op RAW formaten van andere camera fabrikanten te doorzoeken.

    De initiële ‘noodzaak’ geeft precies de status weer van dit tooltje. Het is eigenlijk bedoeld voor eigen gebruik en is daarom ‘as is’. JpegDigger is gratis en ik geef geen enkele vorm van garantie. Het is redelijk traag maar sneller dan handmatig extraheren middels een HEX editor.
    JpegDigger gebruiken om JPG’s te extraheren uit corrupte RAW bestanden

  51. alje
    alje schreef op woensdag 6 oktober 2021 om 16:07  | reageer

    Je schrijft, ik vervang mijn kaartjes periodiek, wil je daar iets meer over schrijven, tijd? jaar? Vreemd ik hoorde daar nog nooit iemand over, dus heel benieuwd.

  52. Nando
    Profiel  Nando schreef op woensdag 6 oktober 2021 om 16:32  | reageer

    @Alje:
    De tijd van vervanging hangt af van de hoeveelheid foto's die ik gemaakt heb, en hoe vaak ik het kaartje heb geformatteerd. Dat laatste doe ik elke keer wanneer ik de foto's geïmporteerd heb en wederom een lege kaart nodig heb. Het vervangen... eens in de twee jaar.
    Maar dat is voornamelijk wegens de bruiloftreportages die ik maak. Daar mag immers niets met de kaartjes fout gaan.

  53. Paul
    Paul schreef op woensdag 6 oktober 2021 om 23:51  | reageer

    Ik schiet zelf eigenlijk altijd in RAW (nef) maar ik kan me wel voorstellen dat iemand die nog dezelfde dag voorbeelden moet sturen naar een klant op het tweede kaartje, of eventueel op hetzelfde jpgs opslaat. Werkt toch wel even sneller.
    En het argument dat kaartjes niet kapot kunnen....breek me de bek niet open. Één reden voor mij om als een kaartje vol is, het gewoon als backup op te slaan thuis, en er een nieuwe in te stoppen. Alleen die xqd kaartjes zijn verrekte duur, daar is dus een andere reden om op twee kaartjes nefs weg te schrijven.
    Het sd kaartje wordt backup in de kluis, de xqd wordt geformatteerd.

  54. Jurgen
    Jurgen schreef op donderdag 7 oktober 2021 om 07:08  | reageer

    Beste Nando,
    Een interessant artikel wat veel gelezen is maar waar ook veel op gereageerd is!

    Er zijn volgens mij veel redenen waarom iemand of in beide formaten fotografeert of alleen juist alleen in RAW of misschien alleen in Jpg. Professioneel of hobby, wel of niet kunnen nabewerking. Ik heb wel eens begrepen dat professionele sportfotografie (voetbal) veel in Jpg gedaan wordt om snel te kunnen scrollen op de camera en gelijk naar de krant te kunnen sturen. Ik meen mij te herinneren dat Pim Ras dit bij een lezing bij KE vertelde maar prik me er niet op vast.

    Bij bruidsreportages wil je zeker geen risico lopen met geheugenkaartjes. Ik kan mij voorstellen dat je die regelmatig vervangt.

    Sinds ik bij Calumet de tweedaagse workshop LR bij Wout de Jong heb gevolgd, is mijn werkwijze wel veranderd. Ik fotografeer sinds die cursus alleen in RAW, niet meer RAW+Jpg en ook op twee kaarten. De foto’s importeer ik sinds die cursus uiteraard in LR.
    Afhankelijk van het soort fotoshoot en de hoeveelheid foto’s selecteer ik daar in een keer alles of ik doe dat in etappes. Die etappes zijn steeds weer selecteren, even wat anders doen en dan weer kijken, selecteren en zo komen tot die foto’s die ik echt wil gebruiken. Dat doe ik b.v. na een dag natuurfotografie met de fotoclub of na een grote reportage met honderden foto’s.
    Na een aantal basisbewerkingen in LR en PS sla ik de foto als TIFF op in LR. Van dat TIFF-bestand kan ik via een export makkelijk Jpg’s genereren die gelijk hernoemd zijn en die ga ik afleveren. Die Jpg’s bewaar ik niet meer, de in eerste instantie schokkende tip van Wout… Bewaren is niet nodig omdat ik meestal maar 1x Jpg’s hoef af te leveren en ik heel snel nieuwe kan maken mocht dat nodig zijn.
    Het bewaren van RAW bestanden en TIFF’s neemt wel meer ruimte in maar dan kom je weer op wat bij veel reacties terugkomt: wat voor soort computer en (externe) HDD heb je? Een goede computer en externe HDD’s kosten geld en dat kun je maar 1x uitgeven. Dus logisch dat niet iedereen dat kan doen en ook daardoor eigen keuzes maakt.
    Rest mij nog een vraag: hoe sla jij de bewerkte RAW-bestanden op?

  55. Nando
    Profiel  Nando schreef op donderdag 7 oktober 2021 om 09:40  | reageer

    @Paul:
    Begrijp ik dat goed? Fotografeer jij tot je geheugenkaart vol is, gaat die dan het archief in, en ga je dan een nieuwe gebruiken? Bijzondere, maar dure oplossing als backup. Heb je nooit overwogen om alles op twee harde schijven op te slaan en dan het kaartje wederom te gebruiken?

  56. Nando
    Profiel  Nando schreef op donderdag 7 oktober 2021 om 09:44  | reageer

    @Jurgen:
    op je vraag hoe ik bewerkte raw opsla kan ik het volgende zeggen. Ik gebruik Lightroom Classic en importeer de raw bestanden in dat programma. Daarin bewerkt ik de foto's en genereer pas een jpeg wanneer ik een beeld wil gebruiken. Lightroom Classic heeft alle bewerkingen in de catalogus opgeslagen (ik gebruik geen externe XML). Op mijn harde schijf staat dus alleen een raw bestand.
    Mocht ik een bewerking zowel in Lightroom al Photoshop doen, dan wordt dat een TIFF die ook weer in de LrC catalogus terecht komt.

  57. wil van Elk
    wil van Elk schreef op donderdag 7 oktober 2021 om 09:56  | reageer

    In antwoord op de vraag hoe sla je foto's op: Redundantie geeft een gevoel van veiligheid, en dat doen de twee geheugenkaartjes in mijn camera. Ik haal het ene kaartje uit de camera en koppel die aan mijn Mac. De RAW-foto's sla ik op in een map op de HD van de Mac en als kopie (negatief) op een externe HD die gekoppeld is aan een andere Mac. De beide kaartjes in de camera formatteer ik daarna. Na bewerking in LR verwijder ik de RAW-versies van de HD in de Mac. De JPG's sla ik op een NAS, vier HD's van flink formaat, op volgorde van datum en op volgorde van onderwerp. Hoewel ik de beschikking heb van de RAW-versies, is het bladeren in het archief met JPG's erg handig en werkt redelijk vlot.

  58. Jos
    Jos schreef op donderdag 7 oktober 2021 om 10:09  | reageer

    Ikzelf gebruik uitsluitend RAW.
    Een bekende die WiFi op het toestel heeft en die zo kan linken met de smartphone, beveel ik aan om zowel RAW (omdat dit het beste resultaat geeft in nabewerking) als JPEG te gebruiken voor foto's die dadelijk via de WiFi worden verstuurd. Alleen JPEG geef ik nooit als advies.
    Ik vergelijk JPEG met de analoge afdruk en RAW met het analoge negatief. Het negatief is voor mij het allerbelangrijkste; en zo ook het RAW-bestand.

  59. Sylvia
    Sylvia schreef op donderdag 7 oktober 2021 om 11:08  | reageer

    Ik ben echt een beginner en weet nog niets van fotobewerking. Ik maak nu mijn foto's in RAW en in JPEG. Ik sla RAW op met het idee dat als ik het onder de knie heb om dan die fotos te bewerken. Voor nu zien de foto's in jpeg er mooier uit dan die in raw als ik ze op de computer heb staan. Ik laat nog foto's afdrukken, dus laat ik de jpeg foto's afdrukken. Terwijl in het artikel staat dat ze gelijk zouden moeten zijn. Weet iemand hoe dat kan?

  60. Marleen
    Marleen schreef op donderdag 7 oktober 2021 om 12:04  | reageer

    Mijn RAW fotos bevatten soms veel ruis ( zeker bij hoge iso's ) en ik heb blijkbaar niet echt de ruisreductie goed onder de knie ( ruis verminderen ... scherpte vermindert ) . In sommige gevallen kom ik helemaal niet tot het hetzelfde resultaat als de jpeg foto

  61. Paul
    Paul schreef op donderdag 7 oktober 2021 om 12:11  | reageer

    @nandos reactie.

    Kaartjes duur? Xqd ja, maar SD kaartjes toch niet, vergelijk dat eens met film. Al die negatief stroken die ik in m'n archief heb zitten kostten heel wat meer. (1 film + ontwikkelen indertijd zo'n 8 euro, had je 36 opnames.....)
    Dus mijn volle sdkaartje gat in de kluis. Wordt ook wel een kopie van opgeslagen op een externe HD, die werkt weer wat vlotter naderhand bij het bewerken.

  62. Nando
    Profiel  Nando schreef op donderdag 7 oktober 2021 om 12:15  | reageer

    @Paul:
    Vergelijken met analoge film is niet wat ik in gedachten had. Al die losse kaartjes blijven duurder dan één enkele harde schijf.
    Maar ik wil je methode niet bestrijden. Als het voor je werkt is het goed, toch ? vrolijk

  63. Raphael De Vos
    Raphael De Vos schreef op donderdag 7 oktober 2021 om 14:59  | reageer

    Beste Sylvia, Dat je jouw foto's laat afdrukken in jpg, is volkomen correct en doe dat ook verder zo. Drukkers van foto's of fotoalbums aanvaarden immers zelden andere formaten. Het is eveneens goed om nu reeds foto's te nemen in Raw om die, na meer ervaringen later beter te kunnen bewerken. Dat jouw jpg foto's er beter uitzien dan je RAW is het bewijs dat je inderdaad nog niet erg ver staat met je ervaring met fotobewerking. Zonder enige bewerking is een RAW foto steeds heel wat fletser dan zijn jpg exemplaar, die tenslotte door het fototoestel zelf heel wat (in te stellen) bewerkingen onderging (Raw is enkel een verzameling van data, totaal onbewerkt).JPG foto's kan men hoe dan ook bewerken, zij het beperkt. Men kan zelfs een jpg foto (via "openen als" en vervolgens kiezen voor "raw"knipoog openen in raw omgeving wat de mogelijkheden ietwat groter maakt. JPG is een 8 bit bestand die per kleur (groen, blauw, rood) 256 varianten toelaat, daar waar RAW een 16 bit bestand is, die per kleur 65000 varianten toelaat. Dus de variatie en mogelijkheden is RAW zijn immens veel groter. Fotobewerking vraagt helaas anderzijds ook inzet en moeite, en daarom laten velen het hiervoor afweten. Enkele sessies Photoshop of Lightroom brengen je de essentiële basis bij, en verder kan je jou vervolmaken door zelf veel te oefenen en te experimenteren. Je zal zien, het zal niet lang duren vooraleer je bewerkt exemplaar torenhoog boven je originele JPG uitsteekt.
    Raphaël De Vos

  64. Bert van Maanen
    Bert van Maanen schreef op donderdag 7 oktober 2021 om 21:30  | reageer

    Pff, eigenlijk een verkapte ouderwetse RAW-JPG-discussie, met de bekende argumenten waarom RAW zoveel beter is. De JPG-foto’s in het artikel zijn inderdaad niet best, maar het is ook niet zo heel moeilijk om een slechte JPG te maken 😉
    Iedere fotograaf heeft zijn eigen workflow. Er zijn best argumenten om alleen in RAW te fotograferen, er zijn ook argumenten te vinden om in JPG te fotograferen en er zijn ook wel argumenten om soms of altijd beide te doen. Ze zijn genoemd en ook best algemeen bekend. De redenen zullen van persoon tot persoon verschillen.
    Als je professioneel fotograaf bent is het best logisch dat je nooit in JPG fotografeert, en dan zal het je waarschijnlijk ook niet liggen. Ik vind het artikel daarom ook vrij tendentieus.

  65. Wouter J
    Wouter J schreef op donderdag 7 oktober 2021 om 23:19  | reageer

    Nogmaals, natuurlijk zijn er heel veel legitieme redenen om in Raw te fotograferen. Dat haalt de beste mogelijkheden uit de kwaliteiten van je camera en je lenzen. Want de beste bewerkingsruimte in kleur, helderheid, scherpte en noem maar op. Ja als je in Raw fotografeert hoef je niet te letten op de kleurtemperatuur, want dat kun je, alleen als je in Raw fotografeert, naderhand corrigeren. Maar is dit niet echt gewoon een non-discussie. Nee een Jpeg opname is niet de "waarheid" zoals je die zag. Fotografie zou trouwens helemaal niet om het vastleggen van de waarheid moeten gaan. Fotografie is, vooral voor niet-journalistieke fotografen, vooral een creatieve aangelegenheid. Ja, echt, in elk geval FujiFilm camera's, maar vast en zekere inmiddels ook veel andere merken, zijn echt in staat prachtige opname vast te leggen in JPeg. Maar het grote verschil is juist dat bij het werken in Raw, iedere opname door iedere fotograaf geheel naar eigen zin, wil, vermogen, ervaring, interesse, inzet en nog heel veel meer, uitgewerkt kan worden. Voor wie daar de energie in wil steken. Dat mag. Dat moet niet. Ik kies er met plezier voor dat wel te doen. De discussie is de moeite waard. Vooral als gewoon twee meningen naast elkaar kunnen bestaan en blijven bestaan. Want fotograferen in Raw is echt niet altijd voor iedereen het beste. En fotograferen in Jpeg is beslist niet minderwaardig.

  66. Hilde
    Hilde schreef op zaterdag 9 oktober 2021 om 14:24  | reageer

    Vakantiefoto's fotografeer ik in RAW en JPG. JPG om onmiddellijk te kunnen gebruiken op de vakantieblog en om snel te kunnen delen met familie en vrienden. Eens thuis kan je de JPG's 'dumpen', en enkel de RAW's behouden.

  67. demeyere philippe
    demeyere philippe schreef op zaterdag 9 oktober 2021 om 18:28  | reageer

    Op dit moment zijn fotobewerkingsprogramma's in staat om jpeg-foto's aanzienlijk beter te verbeteren.
    Om deze reden kies ik ook voor het jpeg & raw-formaat voor mijn foto's.
    Foto's delen gaat sneller via e-mail met het jpeg-formaat

  68. Roelof
    Roelof schreef op zaterdag 9 oktober 2021 om 22:45  | reageer

    Ik sla mijn bestanden enkel op in RAW, verstuurde soms wel direct naar mijn telefoon = jpeg omspel te kunnen delen (Sony a77II)

  69. Ciska
    Ciska schreef op zondag 10 oktober 2021 om 10:12  | reageer

    Nou, ik ben gewoon geen topfotograaf. Soms denk ik, oh dit wordt mooi en dan valt het tegen. Is het een leuke snapshot geworden. Wel aardig. Soms wil ik ze toch bewaren vanwege het moment ofzo.. dus is die jpeg handig. Kan meteen opgeslagen of gedeeld worden. De foto's waar ik meer tevreden over ben of die laten zien wat ik wilde laten zien, ga ik daarna wel vanuit RAW bewerken.

  70. Ciska
    Ciska schreef op zondag 10 oktober 2021 om 10:15  | reageer

    p.s. nog een vraagje, je schrijft:
    Zonder enige bewerking kun je dus met één druk op de knop een jpeg van je raw-bestand maken. Die ziet er dan hetzelfde uit als de jpeg uit de camera.

    hoe dan? Als ik mijn RAW inlaadt ziet hij er vaak heel anders uit dan de jpeg.
    Dat is waarom het bewerkt wordt, maar als ik weet hoe je dit in een keer zo krijgt, dan hoef ik idd geen jpeg meer te bewaren (zie mijn vorige comment)
    Dank je wel.

  71. Nando
    Profiel  Nando schreef op dinsdag 12 oktober 2021 om 09:58  | reageer

    @Ciska:
    bij elke raw zitten de instellingen van de camera ingesloten. Dat betekent dat software voor raw foto's te bewerken die instellingen leest - of kan lezen. Natuurlijk moet je wel je software 'vertellen' dat die instellingen overgenomen moeten worden. Dat kun je al doen bij het importeren. In Lightroom kan dat door bij ontwikkelinstellingen voor voor camera instellingen te kiezen.

Deel jouw mening

Let op: Op een artikel ouder dan een week kan alleen gereageerd worden door geregistreerde bezoekers.
Wil je toch reageren, log in of registreer je dan gratis.
Van Beeld naar Kunst met Micky Hoogendijk
Sportfotobijbel
Toon alle artikelen binnen Persoonlijk

Photofacts wordt mede mogelijk gemaakt door


Ontvang wekelijks fotografietips in je inbox

47.791 fotografie enthousiastelingen ontvangen de tips al!
Meer over de wekelijkse mail. Of blijf op de hoogte via Facebook. Aanmelding beveiligd met Google reCaptcha.

Elja Trum

Elja Trum

Photofacts; alles wat met fotografie te maken heeft!

Wil je graag mooiere foto's maken en op de hoogte blijven van ontwikkelingen binnen de fotografie? Photofacts plaatst leerzame artikelen die gerelateerd zijn aan fotografie. Variërend van product-aankondiging tot praktische fotografietips of de bespreking van een website. Photofacts bericht dagelijks over fotografie en is een uit de hand gelopen hobby project van Elja Trum. De artikelen worden geschreven door een team van vrijwillige bloggers. Mocht je het leuk vinden om een of meerdere artikelen te schrijven op Photofacts, neem dan contact op.Meer over Photofacts
Om Photofacts.nl goed te laten functioneren maken we gebruik van cookies. Bekijk ons cookiebeleid. akkoord