Erik van Rosmalen

Meer controle over scherpte: back button autofocus

zondag 21 juni 2015, 22:29 door | 39,145x gelezen | 32 reacties

Al jaren is het gemeengoed: je drukt je ontspanknop half in om te focussen en drukt vervolgens door om de daadwerkelijke foto te maken. Een automatisme waar je niet meer bij nadenkt. Logisch toch, dat de autofocus onder diezelfde knop zit? Maar is dat wel zo?

Met de meeste spiegelreflexcamera's heb je de mogelijkheid om het (auto)focussen los te koppelen van de ontspanknop: back button autofocus. Als je eraan kunt wennen, biedt deze manier van focussen een aantal voordelen!

Wat is het?


Als je back button autofocus hebt ingesteld, koppel je het scherpstellen en het afdrukken voor de foto letterlijk van elkaar los. De foto maak je nog steeds met de ontspanknop, maar scherpstellen doe je met een knop op de achterzijde van je camera, de zogenoemde AF-ON-knop.

Omdat je je camera op continu scherpstellen hebt ingeregeld (AI Servo bij Canon, AF-C bij Nikon), blijft de camera focussen zolang je met je duim deze knop bedient. Is je onderwerp scherp? Dan kun je afdrukken.

AF On knop

Waarom zou ik het gebruiken?


Er zijn verschillende voordelen. Zo hoef je bijvoorbeeld nooit meer te switchen tussen single shot en continu autofocussen: dat doe je namelijk vanzelf. Bij een niet bewegend onderwerp druk je immers 1 keer kort de AF-ON-knop in, waarna de focus hetzelfde blijft.

Begint je onderwerp te bewegen? Zodra je je duim weer op de knop legt, blijf je in focus. Voor sport-, actie- of natuurfotografen is dat een mooi voordeel.

Ook als studio- of portretfotograaf kun je er voordeel bij hebben. Als je eenmaal de scherpte hebt gelegd, hoef je niet meer steeds opnieuw te focussen. Als je voldoende scherptediepte hebt, blijft je onderwerp scherp.

Vind je het fijn om handmatig de focussen vervolgens aan te passen? Ook dan hoef je niet meer naar manueel focussen te switchen: zolang je de AF-ON-knop niet aanraakt kun je gewoon de focus aanpassen. En je hoeft niet meer bang te zijn dat de autofocus via de ontspanknop er nog tussendoor komt...

Meeuwen National Geographic 2010

Deze foto maakte ik jaren geleden. De focusmode stond op continu (AI Servo), om te voorkomen dat de vechtende vogels uit de scherpte zouden geraken. Ik had de actie al zien aankomen en was dus voorbereid. Had de camera nog op One Shot AF gestaan, had ik deze plaat nooit kunnen maken. Met back button autofocus hoef je daar niet meer tussen te wisselen!

Nadelen? Zijn die er ook?


Absoluut. Je camera uitlenen aan een andere fotograaf is wat lastig, als hij of zij deze manier van focussen niet gewend is. Daar staat wel tegenover dat je je camera voortaan wel kunt uitlenen aan iemand die niet kan fotograferen. Je bepaalt zelf de scherpte en je weet zeker dat iemand die niet per ongeluk verlegt bij het afdrukken...

Maar het grootste nadeel: het is wennen. Hoewel fabrikanten op veel cameratypes wel een AF-ON-knop plaatsen, is die knop zelden of nooit standaard ingesteld als scherpstelknop.

Het automatisme om daar de ontspanknop voor te gebruiken is dan ook sterk aanwezig. Je zult er dus zeker aan moeten wennen. Maar het is de moeite van het proberen waard!

Instellen back button autofocus


Veel spiegelreflexcamera's beschikken over een AF-ON-knop ˇf hebben de mogelijkheid om die functie aan een van de knoppen op de achterzijde toe te wijzen. Helaas werkt dat bij verschillende merken en zelfs typen camera overal anders.

Belangrijk is dat je de AI Servo (bij Nikon AF-C genoemd) aanzet, zodat je ook continu kunt focussen. Vervolgens moet je in het menu op zoek naar de mogelijkheid om het activeren van de autofocus aan de AF-ON-knop toe te wijzen.

Bij Canon vind je die functie vaak in het custom functions menu. Voor de 5D mark II en de 60D is dat bijvoorbeeld custom function IV (bediening), voor de 5D mark 3 moet je bij custom function 2 zijn.

Op een Nikon-camera vind je de mogelijkheid vaak in het menu onder 'Autofocus' of iets dergelijks. Niet elke camera heeft overigens een aparte AF-ON-knop. In veel gevallen kun je dan een andere knop (bijvoorbeeld de AE-lock) toewijzen als AF-ON.

De manier van instellen verschilt dus per camera en model. Met een zoekopdracht op Google ('back button focus' in combinatie met je type camera) kun je ongetwijfeld uitvinden hoe het werkt.

2015 06 14   Back button focus test   37   600px

Portret van Sepp (2), met mijn 85/1.8. Het diafragma op f/2.8 levert een vrij krappe scherptediepte op. Dankzij backbutton autofocus kun je toch snel je focus aanpassen.

Wennen


De moeite van het proberen waard? Dat moet iedereen natuurlijk zelf bepalen. Ik ben het momenteel aan het uitproberen. Het is inderdaad wennen, maar op het moment dat ik er bewust mee bezig ben, werkt het wel erg fijn.

In een setting met (beweeglijke) druk spelende kinderen werkt het in ieder geval heel prettig. De controle die je terugkrijgt voor het loslaten van de 'intu´tieve' scherpstelling is de moeite waard. Op de lange termijn zal de tijd het leren.

Erik van Rosmalen

Over de auteur

Erik werkt als tekstschrijver en fotograaf bij Commond, waar hij zich ook bezig houdt met webteksten, SEO, videoproducties en social media. Ook is hij freelance fotograaf. Mensen vormen daarbij het hoofdonderwerp: portret- en reportage-fotografie. Volg Erik ook op Twitter of Facebook!

32 reacties

  1. Kevin
    Kevin schreef op zondag 21 juni 2015 om 23:19

    Ik heb een Canon 600D en zag dat die deze functie ook bezit. Graag zou ik het eens uitproberen, maar ik kan ik de autofocus modus ook op AI Focus laten staan? De camera schakelt dan immers bij beweging automatisch over naar continu scherpstellen.

  2. Paul Oosterlaak
    Profiel Paul Oosterlaak schreef op maandag 22 juni 2015 om 12:24

    AI focus vind ik een overbodige en slecht werkende stand bij Canon. Het werkt altijd net niet goed genoeg. Het is een soort compromis stand en zoals wel vaker met compromissen doe je de 2 kanten van het verhaal geen eer aan. Dus single focus is niet goed en continu focus ook niet.

  3. ErikvanRosmalen
    Profiel  ErikvanRosmalen schreef op maandag 22 juni 2015 om 14:36

    @Kevin:
    Ben het 200% met Paul eens: AI Focus gebruik ik niet, want ik zit er vaker naast dan dat ik goed zit. Het mooie van deze manier van werken (AF-ON plus AI Servo) is dat jíj bepaalt wanneer je gaat focussen. Met AI Focus geef je dat weer deels uit handen.

  4. benny
    Profiel benny schreef op dinsdag 23 juni 2015 om 11:13

    ik werk met een nikon d800e en werk eerder omgekeerd....
    mijn camera staat altijd op de af(c) stand en ik gebruik de ae-l (af-l) knop om dan de scherpstelling vast te houden,
    deze zit vlak naast de AF-ON knop

Deel jouw mening

Let op: Op een artikel ouder dan een week kan alleen gereageerd worden door geregistreerde bezoekers.
Wil je toch reageren, log in of registreer je dan gratis.
Toon alle artikelen binnen Tips en Truuks

Photofacts wordt mede mogelijk gemaakt door

CameraTools

Ontvang wekelijks fotografietips in je inbox

49.663 fotografie enthousiastelingen ontvangen de tips al!
Meer over de wekelijkse mail. Of blijf op de hoogte via Twitter of Facebook.


Elja Trum

Photofacts; alles wat met fotografie te maken heeft!

Wil je graag mooiere foto's maken en op de hoogte blijven van ontwikkelingen binnen de fotografie? Photofacts plaatst leerzame artikelen die gerelateerd zijn aan fotografie. Variërend van product-aankondiging tot praktische fotografietips of de bespreking van een website. Photofacts bericht dagelijks over fotografie en is een uit de hand gelopen hobby project van Elja Trum. De artikelen worden geschreven door een team van vrijwillige bloggers. Mocht je het leuk vinden om een of meerdere artikelen te schrijven op Photofacts, neem dan contact op.Meer over Photofacts
Om Photofacts.nl goed te laten functioneren maken we gebruik van cookies. Bekijk ons cookiebeleid. akkoord
sluiten

Mis het gratis fotografie eBook niet!

49.663 fotografen ontvangen onze wekelijkse fototips al. Schrijf je in en ontvang gratis het eBook '25 Tips voor het Fotograferen van Kinderen'.